به منظور دستیابی به مشارکت فعال پژوهشگران نیاز به انگیزه های تجاری و دانشگاهی وجود دارد. امروزه سدی برای افراد برای مشارکت فعال در تجاری سازی وجود دارد. بدون انگیزه این اطمینان وجود ندارد که دانشگاه ها حداکثر تلاش شان را برای بهره برداری تجاری از نتایج علمی بکنند. بدون انگیزه یک پژوهشگر به طور مشهود علاقه ای به تجاری سازی پژوهش هایش ندارد. هدف از انجام این پژوهش پیشنهاد کردن معیار هایی برای تسهیل تجاری سازی نتایج مربوط به دستاورد های پژوهشی می باشد.

بر اساس آنچه که گفته شد می­توان سوال های اصلی این تحقیق را اینگونه بیان کرد:
چه عوامل و فاکتورهایی بر تجاری سازی موفق یافته های پژوهشی دانشکده های فنی و مهندسی اثر دارند؟
اولویت هر یک از عوامل فوق به چه میزان می باشد؟
عمده ترین موانع موجود بر سر راه تجاری سازی دستاورد های پژوهشی در ایران کدام است ؟
راهکارهای موثر در جهت بهبود وضعیت تجاری سازی دستاوردهای پژوهشی و غلبه بر مشکلات و موانع موجود در این مقوله در کشور کدام است ؟
۱-۳ فرضیات تحقیق
فرضیه اول: رفع نیاز مشتری از طریق تجاری سازی از جمله عوامل تاثیرگذار بر تجاری سازی یافته های پژوهشی در حوزه فنی و مهندسی است.
فرضیه دوم: درآمد سازمان از تجاری سازی دستاوردهای پژوهشی از جمله عوامل تاثیرگذار بر تجاری سازی یافته های پژوهشی در حوزه فنی و مهندسی است.
۱-۴ ضرورت انجام تحقیق
افزایش حجم تجارت جهانی در دو دهه اخیر و رسیدن آن به مرز ۳۱ تریلیون دلار عمدتاً ناشی از تجاری شدن دستاوردهای پژوهشی است. محققان به طور مستمر تلاش می کنند که کالاهای جدیدی ابداع و به بازار عرضه کنند که مشابه آنها قبلاً وجود نداشته باشد یا از ویژگیهای نوینی برخوردار باشند. از آنجا که در دنیای امروز چرخه حیات کالاها به سبب تحولات سریع تکنولوژیکی بسیار کوتاه است، پژوهشگران از طریق همگرایی تکنولوژیکی سعی می کنند کاربردهای متنوع و متعددی برای هر یک از کالاها ایجاد کنند و میزان تقاضا و دوره ماندگاری آن را در بازار با بهره گرفتن از روش های تجاری سازی یافته های پژوهشی افزایش دهند.
یافته های پژوهشی در ارتقای کیفیت زندگی بشر و توسعه سطح رفاه جامعه و تحولات اقتصادی و اجتماعی بین المللی نقش به سزایی ایفا می کنند اما این یافته ها تا زمانی که جنبه کاربردی پیدا نکنند و به بازار عرضه نشوند و یا در دسترس متقاضیان قرار نگیرند از اهمیت لازم برخوردار نخواهند بود و هزینه های تحقیق را جبران نخواهند کرد. سهیم کردن پژوهشگران در دستاوردهای ناشی از تجاری شدن پژوهشهای آنان یکی از عوامل موثر در توسعه امر پژوهش در کشورهای توسعه یافته است (علمی, ۱۳۸۸). کشورهای در حال توسعه تا حدودی اهمیت نقش دانشگاه ها را به عنوان منبعی از دانش و نوآوری برای بنگاه ها دریافته اند. از اینرو شناخت عوامل تاثیر گذار و موانع و تنگناهایی که در این زمینه وجود دارند قدم اول در کمک به خواست ملی حرکت به سوی اقتصاد دانش بنیان است.
۱-۵ اهداف اصلی تحقیق
اهداف مهم این تحقیق عبارتند از :
شناسایی مفاهیم و ادبیات مربوط به تجاری سازی دستاوردهای پژوهشی
شناسایی عوامل موثر در تجاری سازی دستاورد های پژوهشی
بررسی وضعیت تجاری سازی دستاوردهای پژوهشی در دانشگاه ها
ارائه راهکار و پیشنهادات لازم در جهت بهبود وضعیت تجاری سازی دستاوردهای پژوهشی در کشور
۱-۶ جنبه نوآوری تحقیق
با بررسی عملکرد اقتصاد ایران در سی سال گذشته ، مشخص است که کشورمان فاقد یک استراتژی و برنامه مناسب برای مقابله با چالش ها و بهره برداری از فرصت های روند جهانی شدن می باشد که از این بابت نیز خسارت هنگفتی به کشور وارد آمده است.
طی چند سال اخیر جمهوری اسلامی ایران ، تلاش داشته با تدوین برنامه چهارم توسعه تغییر اقتصاد مبتنی بر فروش نفت را به سوی اقتصاد دانش بنیان رهنمود سازد، اما ساختار اقتصادی ایران و در راس آن ، وابستگی روز افزون کشور به درآمد های نفتی همچنان مانعی در برابر رفع اصولی این مشکل بوده است.در این راستا بی شک یکی از این حوزه هایی که می تواند جهت گیری کشور را به سوی اقتصاد دانش محور هدایت و تسهیل کند دانشگاه ها و مراکز پژوهشی کشور علی الخصوص موسسات وابسته به دولت می باشند (علمی, ۱۳۸۸).
۱-۷ سابقه تحقیق
مبحث تجاری سازی تکنولوژی در کشور مبحث جدیدی است و در این زمینه کار جدی صورت نگرفته است و به علت کم توجهی به این مسئله ، نوشته ها ، مطالب و مطالعات کمی در این زمینه انجام شده است .
برای روشن تر شدن مطالب مروری خواهیم داشت بر بررسی های انجام شده در این زمینه :
در رابطه با بررسی انجام شده به صورت پروژه یا طرح تحقیقاتی تنها به یک مورد می توان اشاره کرد و آن هم کاری است که در فاصله سال های ۱۳۶۹ تا ۱۳۷۰ توسط سازمان پژوهش های علمی و صنعتی ایران برای شورای پژوهش های علمی کشور انجام شده و نتیجه این مطالعات در فصلنامه سیاست علمی و پژوهشی ، شماره ۳ ( زمستان ۱۳۷۰) صفحات ۲۲۰-۲۱۵ منتشر گردید.
سایر بررسی ها اغلب به صورت مقاله بوده که یا در سمینار ها ارائه شده و یا در مجلات مختلف منتشر شده اند که به بعضی از آنها اشاره می کنیم:
دخانچی ، مسعود.(۱۳۷۳) کاربرد تحقیقات دانشگاهی در صنایع ، دومین کنگره سراسری توسعه ارتباط صنایع با مراکز آموزشی و پژوهشی ، مشهد ، دانشگاه فردوسی
صالح پور ، بهروز.(۱۳۷۳) بررسی علل عدم استفاده بهنیه از نتایج تحقیقات دانشگاهی در صنایع کشور ، دومین کنگره سراسری توسعه ارتباط صنایع با مراکز آموزشی و پژوهشی ، مشهد ، دانشگاه فردوسی
مهر محمدی ، محمد.(۱۳۷۵) بررسی وضعیت کاربرد یافته های پژوهش دانشگاهی در ایران ، اولین سمینار آموزش عالی در ایران ، تهران ، دانشگاه علامه طباطبایی
پژوهش انجام گرفته توسط کریس استایلز^[۸] و تینا جنوا^[۹] در سال ۲۰۰۸ تحت عنوان « جهانی شدن سریع بنگاه هایی با تکنولوژی پیشرفته بواسطه تجاری سازی پژوهش های دانشگاهی » از چارچوب کارآفرینی بین المللی که بوسیله جونز و کاولیو^[۱۰] در سال ۲۰۰۵ توسعه یافته است استفاده کردند و نتایج نمونه گیری نظری از چهار مورد کاوی بررسی کردند. در این پژوهش تنها ابعاد مشخصی از کارآفرینی که بر جهانی شدن بنگاه ها تاثیر می گذارد مورد بررسی قرار گرفته است (Styles & Genua, 2008).
پژوهش انجام گرفته توسط اینار راسموسن و همکاران در سال ۲۰۰۶ تحت عنوان « ابتکارهایی برای ترویج تجاری سازی دانش دانشگاهی » انجام گرفته است و به چالش های جدیدی که نهادها در ساخت ابتکاراتی برای تجاری سازی دانش دانشگاهی با آن رو برو هستند پرداخته است. در این پژوهش چهار دانشگاه علم و تکنولوژی اروپایی در فینلند^[۱۱]، ایرلند ، نروژ، سوئد مورد مطالعه قرار گرفته است . تمامی این دانشگاه ها فعالیت های تجاری سازی شان را افزایش دادند و در دو دهه اخیر بر روی آن تمرکز کرده اند ، و مکانیزم حمایتی کم و بیش کاملی برای کارآفرینی دارند. از نظر آنها چالش موجود چگونگی هماهنگ کردن آنها با یکدیگر و با فهالیت های سنتی دانشگاهی می باشد (Rasmussen & Gulbrandsen, 2006).
پژوهش انجام گرفته شده توسط اینار راسموسن^[۱۲] در سال ۲۰۰۸ تحت عنوان« ابزارهای دولت برای حمایت از تجاری سازی پژوهش های دانشگاهی ( مطالعه موردی کانادا)» به بررسی ساختار حمایتی کانادایی ها در سطح فدرال با هدف حمایت از تجاری سازی پژوهش هایی که توسط دولت بر روی آنها سرمایه گذاری شده است می باشد. در این پژوهش دو نوع برنامه شناسایی شده است . اولین برنامه، برنامه هایی هستند که برای تحمیل کردن اصلاحات ساختاری در بخش دانشگاهی به منظور بهبود قابلیت های سازمانی برای تسهیل تجاری سازی پروژه ها تهیه شده اند و دیگری برنامه هایی می باشند که برای حمایت از پروژه های تجاری سازی خاصی تهیه شده اند. این پژوهش به دنبال کشف عملکرد این نوع از برنامه ها در سطح دولتی بوده است (Rasmussen, 2008).
۱-۸ ساختار تحقیق
در این پژوهش روند انجام تحقیق و نتایج به‌دست آمده از تحقیق در فصل‌های اول تا پنجم ارائه می گردد. سعی شده است روند ارائه‌ گزارش به نوعی مراحل تحقیق را دنبال کند و نشان دهد، به همین منظور:
در فصل اول کلیات تحقیق ارائه شده است.
در فصل دوم ادبیات مربوط به تجاری سازی یافته های پژوهشی دانشگاهها که شامل : تعاریف ، روش ها ، فرایند ها و مدل های تجاری سازی می باشد به تفصیل بیان شده است.سپس به شناسایی عوامل تاثیر گذار بر تجاری سازی یافته های پژوهشی پرداخته شده است.
فصل سوم که متدولوژی تحقیق در آن بیان می شود، در آن روش انجام تحقیق ، جامعه آماری، روش­های گردآوری اطلاعات وشیوه تجزیه و تحلیل اطلاعات بیان می شود.
در فصل چهارم گزارش به تجزیه و تحلیل عوامل تاثیر گذار بر تجاری سازی یافته های پژوهشی و اولویت بندی آنها پرداخته شده است.
در فصل پنجم نتایج تحقیق و پیشنهادات ارائه شده است.
۱-۹ تعریف مفهومی واژگان
تجاری سازی دستاوردهای پژوهشی: عبارت است از انتقال دانش و دستاوردهای تحقیقاتی به مراکز صنعتی و تبدیل این دستاورد به محصول و ارائه به بازار با هدف کسب درآمد اقتصادی (kumar & jain, 2003).
انتقال تکنولوژی: به بیان ساده انتقال تکنولوژی را می توان به عنوان فرایندی فعال تلقی کرد که در طی آن، تکنولوژی از یک واحد به واحد دیگر انتقال می یابد.این دو واحد می توانند دو کشور، دو شرکت یا حتی دو فرد باشند(فکور،۱۳۸۵)
فرایند انتقال تکنولوژی نوعا شامل اجزایی است که با سرمایه گذاری در تحقیق و توسعه اجرای علمی تحقیق و توسعه ، تصمیم گیری درباره چگونگی مدیریت دارایی فکری ، ساخت یک نمونه اولیه برای اثبات تکنولوژی و توسعه بیشتر مورد نیاز برای تجاری سازی آغاز می شود و سرانجام به معرفی موفقیت آمیز یک محصول یا خدمت به بازار منجر می گردد (فکور،۱۳۸۳).
فصل دوم
ادبیات تحقیق

سوگانرو و ابیولا^[۱۳] (۲۰۱۳) در مقاله ای تحت عنوان “اندازه گیری رضایت مشتری در محصولات بیمه عمر (مطالعه موردی: ایالت لاگوس نیجریه)” بیان می کند که رقابت در صنعت بیمه کشور نیجریه به طور چشمگیری افزایش یافته است. انواع ویژگی های طرح های بیمه متفاوت برای کیفیت خدمات و راضی نگه داشتن مشتریان است. نتایج ایتن تحقیق نشان می دهد که به طور کلی مشتریان از بیمه عمر با توجه به ویژگی های مربوطه رضایت ندارند.

۲-۳۰-۲ موضوع پژوهش ۲:
پیکون و همکاران (۲۰۱۳) ارتباط بین رضایت و وفاداری مشتریان در شرکتهای بیمه را بررسی کردند. نتایج تحقیق آنها نشان داد که درک هزینه های انتخاب و درک فقدان پیشنهادهای جذاب متغیرهای میانجی معنی داری در رابطه بین وفاداری و دضایت مشتریان هستند.
مشخصات شخصیتی مشتریان به ارزیابی آنها از عوامل آمیخته بازاریابی مرتبط است که بر تصمیمات خرید آنها اثرگذار است.این مطالعه قصد دارد که به طور عمیق تر بر رفتار مشتری متمرکز شود، این تمرکز نه تنها مشتریان دیسترو را با انواع شخصیتی مختلف در نظر می گیرد بلکه اثرات آن بر رفتار خرید را نیز ارزیابی می کند.
۲-۳۰-۳ موضوع پژوهش ۳:
بیسواموهان و بیدهاب هاسن^[۱۴] (۲۰۱۲) در مقاله ای تحت عنوان “مدیریت ارتباط با مشتریان الکترونیک و رضایت مشتریان در بخش بیمه” به بررسی تاثیر مدیریت روابط مشتری در بخش بیمه بازار اودیشا^[۱۵] پرداخته است. در این مطالعه نظرات مشتریان در رابطه با تاثیراجرای CRM در شرکت هایی نظیرAVIVA ، LIC of India ICICIprudential, Birla sun life و Relianceجمع آوری شده است. برای تجزیه و تحلیل داده ها از تحلیل عاملی و آزمون t استفاده شده است. با اجرای تحلیل عاملی عوامل: محبوبیت نام تجاری، تحویل محصول نوآورانه، واکنش سریع و صادقانه، ساختمان امنیت مالی شناسایی شده است.نتایج تحقیق نشان داده است که پاسخ دهندگان به شدت بر این باورند که محبوبیت نام تجاری و امنیت مالی دو عامل مهم برای شرکت های بیمه است که می تواند رضایت را در میان مشتریان ایجاد کند.
۲-۳۰-۴ موضوع پژوهش ۴:
کوویلو و ترپنی^[۱۶] (۲۰۱۲) در مقاله ای تحت عنوان “رضایت مشتری در صنعت بیمه” بیان می کند که رضایت مشتری و کیفیت خدمت کلید موفقیت شرکت های برای رقابت طولانی مدت است. در صنعت بیمه رضایت مشتری به عنوان عاما تعیین کننده است. هدف این مقاله، توسعه مفهومی حفظ مشتری با بهره گرفتن از مفاهیم رضایت مشتری و کیفیت ارتباط در صنعت بیمه ایتالیا است. نتایج حاصل نشان می دهد که رضایت مشتری کلیدی است برای ارزیابی و مانیتورینگ خدمات قوی و همچنین خدماتی که به بهبود نیاز دارند.
۲-۳۰-۵ موضوع پژوهش ۵:
زایم (۲۰۱۰) ارتباط میان سازه از شاخص رضایت مشتری بر اساس چهار مورد انتظار مشتری از سازمان،ارزش مشتری، کیفیت درک شده توسط مشتری و در رضایت مشتری را در شرکت ترک تلکام مورد بررسی قرار داد. نتایج تحقیق این گونه است که : برند شرکت یکی از مهمترین عوامل تععین شده است و همچنین سفارشی سازی و قابلیت اطمینان از یک محصول یا خدمت با توجه به ارزیابی در کیفیت درک شده توسط مشتری تاثیر گذار است .نتایج همچنین نشان داد که رضایت مشتری به طور قابل توجهی به وفاداری مرتبط بود . و یک را بطه قوی بین کیفیت درک شده و ایجاد ارزش برای مشتری وجود دارد.
۲-۳۰-۶ موضوع پژوهش ۶:
زانگ و پرایباتوک^[۱۷] (۲۰۰۵) در مقاله ای تحت عنوان “دیدگاه مصرف کننده بر کیفیت خدمات الکترونیک” به رابطه کیفیت وب سایت با رضایت مشتریان از خدمات الکترونیکی پرداخته است. در این تحقیق علاوه بر کیفیت وب سایت، سهولت خدمات الکترونیکی و ریسک درک شده به عنوان عواملی موثر روی رضایت مشتریان در نظر گرفته شده است. همچنین رابطه رضایت مشتریان با تصمیم خرید آنها به اثبات رسیده است. این تحقیق از ۸ فرضیه موجود، ۷ فرضیه به اثبات رسیده و فقط فرضیه مربوط به رابطه توانایی های فردی افراد در استفاده از رایانه با سهولت استفاده از خدمات الکترونیکی رد شده است.
۲-۳۰-۷ موضوع پژوهش ۷:
خلیفا، محمد، شن، نینگ^[۱۸] (۲۰۰۵) در مقاله ای تحت عنوان “اثر مدیریت ارتباط اکترونیکیبا مشتری بر روی رضایت مشتری، یک مدل زمانی” به بررسی ارتباط بین eCRM و رضایت مشتری می پردازد. در نتیجه یافته ها نشان داد که استفاده از مدل تجارت الکترونیکی نقش مهمی را در رضایت مشتری ایفا می کند. و درنهایت مدلی برای این پژوهش طراحی گردید که می توان در تحقیقات مدیریت الکترونیکی ارتباط با مشتری به کار برد.
۲-۳۰-۸ موضوع پژوهش ۸:
آی. اید، مصطفی^[۱۹] (۲۰۰۵) در مقاله ای تحت عنوان “تعیین رضایت مشتری، اعتماد و وفاداری در تجارت الکترونیکی در عربستان سعودی” به بررسی نقش اعتماد، رضایت و وفاداری از طریق نقش خدمات تجارت الکترونیکی می پردازد. در نهایت یافته های این پژوهش نشان داد که رضایت مشتری از استفاده از خدمات الکترونیکی تأثیر می پذیرد و رابطۀ قوی ای وجود دارد اما بین رضایت مشتری و اعتماد رابطۀ ضعیفی وجود دارد.
۲-۳۰-۹ موضوع پژوهش ۹:
روماندو، نیکولاس^[۲۰] (۲۰۰۳) در مقاله ای تحت عنوان “مدیریت ارتباط با مشتری در تجارت الکترونیک: مطالعه پژوهشی” به بررسی نقش مدیریت ارتباط با مشتری در تجارت الکترونیک از منظر پنج حوزه می پردازد. بعد از بررسی پژوهش های مختلف در این تحقیق به طراحی یک چارچوب نظری برای E-CRM از منظر پنج حوزه پرداختند.
۲-۳۰-۱۰ موضوع پژوهش ۱۰:
بادارال، مااُزو سائودا^[۲۱] (۲۰۱۳) در مقاله ای تحت عنوان “بررسی اثر مستقیم بر روی کیفیت ابعاد خدمات در رضایت مشتری و وفاداری مشتری در بانک اسلامی نیجریه” براساس نقش مهم بانکداری اسلامی در کشورهای مسلمان، و هم ترازی بانک های اسلامی مسلمانان با سایر بانک ها در جهان، این پژوهش به بررسی اثر مستقیم ابعاد کیفیت خدمات (که شامل؛ ملموس بودن، قابلیت اطمینان، پاسخگویی، ضمانت و پذیرش، می باشد) در رضایت مشتری و وفاداری مشتری در بانک های اسلامی نیجریه می پردازد. یافته ها نشان داد که برای ایجاد وفاداری در مشتریان، مهم ترین عامل از بین این عوامل پاسخگویی کارکنان بوده است که موجب رضایت مشتریان می گردد و تمایل آنها را برای هرچه وفادار ماندن تقویت می نماید.
فصل سوم
روش تحقیق
۳-۱ مقدمه
روش تحقیق، علمی مبتنی بر رعایت اصول و بنیان های منظم و مدونی است که با طی گام های علمی به پیش می رود. روش به تحقیق اعتبار می بخشد و گاهی عقیده بر این است که علم همان روش است.
۳-۲ روش تحقیق
این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش تحقیق، همبستگی است.
۳-۲-۱ تحقیق همبستگی
این نوع تحقیقات برای اطلاع از وجود رابطه بین دو متغیر به کار می رود. ولی در این نوع از تحقیقات به دنبال این نیستیم که کدام متغیر، عامل تشکیل متغیر دیگر بوده است. به عبارت دیگر به دنبال علت و معلول نیستیم بلکه به دنبال وجود رابطه بین دو متغیر می باشیم. همبستگی به دو صورت وجود دارد: تحقیق همبستگی مثبت یا تحقیق همبستگی منفی.
همبستگی مثبت آن است که جهت تغییر در یک متغیر با جهت تغییر در یک متغیر دیگر همسو باشد. همبستگی منفی آن است که جهت تغییر در یک متغیر با جهت تغییر در یک متغیر دیگر همسو نباشد. دامنۀ تغییر ضریب همبستگی از ۱+ است تا ۱- و صفر، نشانگر عدم وجود همبستگی می باشد. اگر ضریب همبستگی بین صفر و ۱+ باشد، ضریب همبستگی مثبت و اگر بین صفر و ۱- باشد، ضریب همبستگی منفی است.
۳-۳ جامعه آماری
۳-۳-۱ قلمرو موضوعی
قلمرو موضوعی تحقیق انجام شده متناسب با رشتۀ مدیریت بازرگانی ـ مدیریت بیمه، می باشد.
۳-۳-۲ قلمرو مکانی
جامعۀ آماری مورد نظر در این پژوهش، مشتریان شرکت بیمه ایران در شهر رشت، می باشند.
۳-۳-۳ قلمرو زمانی
پژوهش انجام شده در قلمرو زمانی سال ۹۴-۹۳ می باشد.
۳-۴ روش نمونه گیری و برآورد حجم نمونه
شرکت بیمه ایران دارای ۸۴ نمایندگی در شهر رشت می­باشد. با توجه به روش نمونه گیری از جامعه های بزرگ با دقت مناسب از روش نمونه گیری به صورت تصادفی ساده استفاده شد. به دلیل اینکه توزیع نمایندگی ها در پنج منطقه از سطح رشت قرار داشت، لذا با بررسی های دقیق انجام شده از هر منطقه تعداد مناسبی نمایندگی بیمه ایران انتخاب گردید.
حجم نمونه در این پژوهش جهت جمع آوری داده ها، از میان مشتریانی که از انواع خدمات الکترونیکی بیمه ای شرکت بیمه ایران در شهر رشت استفاده کرده اند نمونه گیری به عمل آمد. تعداد این مشتریان براساس اطلاعات اخذ شده از شرکت بیمه ایران در زمان انجام تحقیق ۵۵۰ نفر بوده است. با بهره گرفتن از جدول کرجسی و مورگان حجم نمونه معتبر برای این جامعه ۲۲۶ نفر در نظر گرفته شد.
پس از تعیین حجم نمونه و به منظور حصول اطمینان از برگشت پرسشنامه ها به تعداد کافی، ۲۵۰ فقره پرسشنامه بین نمونه آماری توزیع گردید. در نهایت تعداد ۲۲۶ عدد پرسشنامه توسط مشتریان تکمیل شد و تجزیه و تحلیل نهایی با بهره گرفتن از این تعداد صورت گرفت.
۳-۵ روش گردآوری داده ها و اطلاعات
برای گردآوری اطلاعات جهت تئوری ها و پیشینۀ تحقیق از روش کتابخانه ای استفاده کردیم و به منظور جمع آوری اطلاعات مورد نیاز برای بررسی نقش فروش الکترونیکی محصولات بیمه ای بر میزان افزایش رضایت مشتریان (داده های تحلیلی)، از روش میدانی استفاده شده است. بدین صورت که به نمایندگی های بیمه ایران در مناطق مختلف شهر رشت مراجعه نموده و شروع به توزیع پرسشنامه کردیم.
۳-۶ ابزار گردآوری اطلاعات
در این پژوهش از پرسشنامه استاندارد (Saha Parmita,2005)، به عنوان ابزار اصلی جمع آوری اطلاعات استفاده شده است. سوالات پرسشنامه به گونه ای طراحی شده است که پاسخ دهندگان، گزینه ها را بر مبنای طیف پنج فاصله ای لیکرت؛ (خیلی زیاد، زیاد، متوسط، کم، خیلی کم) علامت گذاری می کنند. این پرسشنامه شامل دو بخش است؛ بخش اول مربوط به مشخصات فردی پاسخ دهنده است، که شامل؛ جنسیت، تأهل، تحصیلات، سن و مهارت استفاده از اینترنت می باشد و بخش دوم پرسشنامه نیز شامل ۲۰ سوال تخصصی است که سوالات ۴،۳،۲،۱ مربوط به فرضیه اول (اطمینان)، سوالات ۵،۶،۷ مربوط به فرضیه دوم (سهولت استفاده)، سوالات ۱۱،۱۰،۹،۸ مربوط به فرضیه سوم (کیفیت اطلاعاتی)، سوالات ۱۴،۱۳،۱۲ مربوط به فرضیه چهارم (زمان واکنش)، سوالات ۱۵و۱۶ مربوط به فرضیه پنجم (کیفیت بصری وب سایت)، سوالات ۱۷،۱۸،۱۹،۲۰ مربوط به فرضیه ششم (پاسخگویی) باشد. و سوالات ۲۱،۲۲،۲۳و۲۴ متغیر رضایت مشتریان را مورد سنجش قرار داد.
در جدول شماره ۳-۱، متغیرهای اصلی، شماره سوالات و تعداد آنها را مشخص نموده و همچنین در جدول شماره ۳-۲ به مقیاس اندازه گیری و شیوه نمره گذاری پاسخ های انتخاب شده اشاره کردیم.
جدول شماره ۳-۱: اطلاعات مربوط به متغیرهای اصلی، شماره و تعداد سوال

(منبع: یافته­های تحقیق)
با توجه به نتایج به دست آمده در جدول ۴-۱۵ آماره آزمون برابر ۱۲۶/۵۵ است، پس می­توان گفت که مقدار به دست آمده در ناحیه بحرانی واقع نشده و نیز مقدار p-value (sig) برابر ۰۰۰/۰ است که از مقدار ۰۵/۰ =α کوچک‌تر است و بنابراین فرض صفر رد می­ شود. همچنین حد بالا و پایین دارای مقادیر مثبت هستند، مشخص می­ شود که وضعیت عملکرد عملیاتی در جامعه آماری مناسب است.

وضعیت ادراکی جامعه مورد نظر در مورد عملکرد کسب و کار چگونه است؟
برای پاسخ به این سوال از آزمون تی تک نمونه ­ای استفاده گردید. نتایج حاصل در جدول قابل مشاهده است.
جدول ۱۶-۴- نتایج مربوط به آزمون t تک نمونه ­ای عملکرد کسب و کار

(منبع: یافته­های تحقیق)
با توجه به نتایج به دست آمده در جدول ۴-۱۶ آماره آزمون برابر ۶۲۴/۳۵ است، پس می­توان گفت که مقدار به دست آمده در ناحیه بحرانی واقع نشده و نیز مقدار p-value (sig) برابر ۰۰۰/۰ است که از مقدار ۰۵/۰ =α کوچک‌تر است و بنابراین فرض صفر رد می­ شود. همچنین حد بالا و پایین دارای مقادیر مثبت هستند، مشخص می­ شود که وضعیت عملکرد کسب و کار در جامعه آماری مناسب است.
۴-۳-۲- تحلیل عاملی تأییدی
به منظور تعیین نیرومندی رابطه بین عامل­ها از شاخص ضریب همبستگی جزئی استفاده شده است و با نرم­افزار SPSS آزمون KMO^[54] (شاخص کفایت نمونه­برداری) انجام پذیرفت. این شاخص مقادیر همبستگی مشاهده‌ شده را با مقادیر همبستگی جزئی مقایسه می­ کند. چنانچه مقادیر این آمار بیش از ۷/۰ بود همبستگی­های موجود به طور کلی برای تحلیل بسیار مناسب هستند. اگر بین ۵/۰ تا ۶۹/۰ باشد، باید دقت بیشتری در به‌کارگیری تحلیل عاملی به خرج داد و مقادیر کمتر از ۵۰/۰ بدان معنا است که تحلیل عاملی برای آن مجموعه مناسب نیست.
مقادیر این آزمون برای داده ­های مورد مطالعه در جدول ۱۷-۴ نشان داده شده است. همان طور که مشاهده می­ شود مقدار KMO برابر ۷۰۳/۰ به دست آمده که نشان‌دهنده مناسب بودن این ابزار در تحلیل داده ­ها است.
جدول ۱۷-۴- مقدار KMO

۳

در این پژوهش با توجه به وزن نهایی مدلهای برتر معماری سرویس گرا، مدل شرکت IBM با وزن نهایی ۶۰۲/. در رتبه اول قرار دارد. مدل شرکت Oracle و مدل مرجع SOA به ترتیب در رتبه های دوم و سوم قرار دارند. نرخ ناسازگاری کلی ۰۳/. می باشد که ناسازگاری نتایج نهایی نیز قابل قبول است.
۴-۳- جامعه آماری پیاده سازی پژوهش
جامعه پژوهش عبارت است از خبرگان، کارشناسان و صاحب نظرانی که بطور مستقیم و غیر مستقیم از داخل و بیرون سازمان با آن ارتباط دارند. اعضای که بطور مستقیم در اداره کل فناوری اطلاعات و ارتباطات فعالیت می‌کنند و اعضای که نظراتشان بطور غیر مستقیم در این سازمان اعمال می گردد.
برای انتخاب مدل معماری سرویس گرا از خبرگان، صاحب نظران و کارشناسان اداره کل فناوری اطلاعات و ارتباطات، که شامل ۲۵ نفر می باشد، بعنوان یک جامعه آماری مورد بررسی استفاده خواهد شد. در ضمن تعدادی از مدیران ارشد و متخصصان و کارشناسان داخل و بیرون کتابخانه ملی نیز نظرسنجی شده اند. در راستای شناسای بیشتر و بهتر جامعه مورد پژوهش ابتدا این سازمان را معرفی می کنیم:

۴-۳-۱- معرفی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران
شکل زیر چارت این سازمان و کلیه معاونت ها، ادارات کل و اداره های آن نمایش داده شده است:
شکل۴-۴: چارت سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران
سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، مؤسسه ای آموزشی، علمی، پژوهشی و خدماتی است و زیر نظر هیئت امنایی که ریاست عالیه آن با رئیس جمهور است، فعالیت می‌کند. ماموریت کتابخانه ملی ایران به این شرح است:

گردآوری، حفاظت، سازماندهی و اشاعه اطلاعات مربوط به آثار مکتوب (چاپی و خطی) و غیر مکتوب در ایران و یا متعلق به ایرانیان خارج از کشور.
گردآوری، حفاظت، سازماندهی و اشاعه اطلاعات مربوط به آثار مکتوب (چاپی و خطی) و غیر مکتوب در زمینه ایران‌شناسی و اسلام‌شناسی، خصوصاً انقلاب اسلامی به رهبری امام خمینی.
گردآوری، حفاظت، سازماندهی و اشاعه اطلاعات مربوط به آثار مکتوب (چاپی و خطی) و غیر مکتوب معتبرعلمی، فرهنگی و فنی از کشورهای دیگر.
پژوهش و برنامه ریزی علمی کتابداری و اطلاع رسانی.
شرکت در تحقیقات و فعالیت های بین المللی ذیربط.
اتخاذ تدابیر و اخذ تصمیمات لازم برای صحت، سهولت و سرعت امر تحقیق و مطالعه در همه زمینه ها به منظور اعتلای فرهنگ ملی و انجام تحقیقات مربوطه.
انجام مشاوره، نظارت، هدایت و ارائه خدمات فنی و برنامه ریزی و سازماندهی کتابخانه های کشور.
ارائه روش های مطلوب به منظور هماهنگ کردن خدمات و فعالیت های کتابخانه های ملی، عمومی و تخصصی جهت تسهیل مبادله اطلاعات.
کتابخانه ملی ایران در راستای پیاده سازی ماموریت خود وظایف فراهم آوری، سازماندهی، اطلاع رسانی و فعالیت های پژوهشی را انجام می دهد.
۴-۳-۲- معرفی اداره کل فناوری اطلاعات و ارتباطات
سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران با چهار معاونت (معاونت اسناد ملی، معاونت کتابخانه ملی ، معاونت پژوهش ، برنامه ریزی و فناوری، و معاونت پشتیبانی ) در دو ساختمان مستقل ” کتابخانه ملی ایران ” و ” گنجینه اسناد ملی ایران ” فعالیت می کند. اداره کل فناوری اطلاعات و ارتباطات یکی از اداره کل های معاونت پژوهش ، برنامه ریزی و فناوری کتابخانه ملی می باشد که وظیفه نصب، راه اندازی، نگهداری و پشتیبانی نرم افزار، سخت افزار و شبکه سازمان را به عهده دارد.
دیاگرام زیر، چارت کامل اداره کل فناوری اطلاعات و ارتباطات را نشان می دهد.
شکل ۴-۵: دیاگرام اداره کل فناوری اطلاعات و ارتباطات
همانگونه که در شکل بالا می بینیم، این اداره شامل ۴ گروه زیر می باشد:
اداره خدمات رایانه
اداره ارتباطات و امنیت شبکه
گروه معماری و طراحی
گروه نگهداری سیستم ها
۴-۳-۲-۱- وظایف اداره خدمات رایانه
پشتیبانی نرم افزاری و سخت افزاری از رایانه های شخصی و کلیه لوازم جانبی آن در کل سازمان به شرح ذیل را در بر می گیرد:
الف - بررسی نیازها
ب - تهیه سخت افزار و یا نرم افزار مورد نظر
پ - توزیع سخت افزارها با توجه به نیاز مدیریتهای مختلف سازمان
ت - نصب نرم افزارهای آماده یا تولید شده در مدیریت معماری نرم افزار
ث - پشتیبانی از نرم افزارها وسخت افزارها
ج - تنظیم و در صورت لزوم آموزش به کاربران
تشخیص و برطرف سازی کلیه اشکالات سیستم تا مدخل ورود به پریز شبکه. در صورتیکه اشکال مورد نظر خارج از محدوده فوق باشد مراتب از طریق مدیریت خدمات رایانه به اداره امنیت شبکه اعلان شده و پیگیری می گردد.
ارسال قطعات به گارانتی و یا تعمیر قطعات معیوب در حد امکان
اتصال کامپیوترها به شبکه داخلی و اینترنت و تعیین شناسه و محدوده اختیارات شناسه ها
نصب و پشتیبانی و آموزش(در حد کاربر) برنامه های تخصصی و کاربردی در سطح Client
نصب برنامه های امنیتی(مانند Antivirus و …) در سطح Client
هماهنگی برای نقل و انتقال سیستمهای کامپیوتری و تجهیزات جانبی آن به خارج از سازمان و یا در داخل سازمان
ثبت آمار دقیق و تهیه شناسنامه برای کلیه کالاهای کامپیوتری موجود در انبار و یا اجناسی که در حال استفاده می باشد(این شناسنامه شامل تمام موارد ممکن از جمله : نوع سیستم عامل ، استفاده کننده ، جابجایی، تعمیر و … می باشد)
تهیه دستورالعمل برای نگهداری و راهبری سیستمهای کامپیوتری
بازبینی دوره ای کامپیوترها و سایر کالاها و نرم افزارهایی کامپیوتری و رفع اشکالات موجود
بررسی ، تامین و نظارت بر خرید تجهیزات سخت افزاری
هماهنگی با مدیریت فناوری اطلاعات و انجام امور محوله از طرف این مدیریت
۴-۳-۲-۲- وظایف اداره ارتباطات و امنیت شبکه
طراحی و پیاده سازی و نگهداری و پشتیبانی شبکه های مختلف کامپیوتری مورد نیاز سازمان
تأمین یک شبکه امن و بررسی راهکارهای امنیتی مورد نیاز با توجه به Application های موجود در سازمان

اگرچه در گذشته اساس اقتصاد شهرستان شمیرانات بر پایه کشاورزی استوار بوده است ولی با رشد بخش های دیگر اقتصادی به خصوص خدمات، از اهمیت کشاورزی کاسته شده و تنها۷/۱۵درصد از جمعیت شاغل به کشاورزی اشتغال دارند. در بین انواع فعالیت های کشاورزی با غداری و تولید محصولاتی نظیر سیب، گلابی، آلبالو، گیلاس، زردآلو، خرمالو و توت مهمتر از بقیه جلوه می کند و به دلیل بالا بودن قیمت محصولات درختی و دسترسی به بازار تهران و عرضه مستقیم به گردشگران، کشاورزان منطقه به تدریج اراضی زراعی خود را که به گندم و جو اختصاص دارد با باغات میوه تبدیل می نمایند. البته کشت گیاهان علوفه ای و تامین نیاز دامدار ی های منطقه نیز، بی اهمیت نبوده و یکی از اهداف فعالیت های کشاورزان است. در ناحیه شمیرانات اراضی مستعد و دارای قابلیت برای زراعت و با غ داری حدود ۱۶۶۵۰ هکتار است که حدود ۱۸۵۰هکتار آن برای زراعت دیم در گسترده هایی از جنوب غربی و شرقی ناحیه(نجمی، ۱۳۸۸: ۷۳).

۳-۲-۳-۱-۵-۳-۱-۲- صنعت و خدمات
در شهرستان شمیرانات مجموعاً ۴۳۶ کارگاه صنعتی موجود است. کارگاه های صنعتی ۱۷ درصد کل کارگاه های شهرستان ر ا تشکیل می دهد. عمده اینگونه موسسات کارگا ه های کوچکی است که بیشتر در مناطق روستایی شهرستان پراکند ه اند، زیرا طبیعت کوهستانی بودن منطقه و عدم وجود زمین کافی و دیگر شرایط نامساعد طبیعی مانع ایجاد و توسعه کارگا ه های بزرگ صنعتی می گردد. صنعت محدود به صنایع کوچک است از جمله چنین صنایعی عبارتند از: کارگاه های آبکاری، تراشکاری، ریخته گری، بعضی صنایع کوچک غذایی مانند: نانوایی، لبنیات و. . . برخلاف صنایع بخش خدمات به علل گردشگر پذیر بودن منطقه، رشد بسیار نموده و ۵۵ درصد از شاغلین در این بخش مشغولند و خدماتی از قبیل خدمت در رستوران ها و سالن های پذیرایی، خرده فروشی، تعمیرگا ه های اتومبیل، کارگری در منازل و سرایداری خانه های دوم تهرانی ها، خدمات اداری و فروشی و بهداشت و درمان از جمله فعالیت های خدماتی مهم در منطقه میباشد. (نجمی، ۱۳۸۸: ۷۳).
۳-۲-۳-۱-۵-۴- جاذبه های گردشگری در شهرستان شمیرانات
۳-۲-۳-۱-۵-۴- ۱- جاذبه های طبیعی
شهرستان های شمیرانات به علت برخورداری از مجموعه کم نظیری از انواع پدیده های زیبای طبیعی قادر است درتمامی فصول سال گردشگران، به خصوص طبیعت گردان را به سوی خویش جلب نماید که در ادامه به شرح مختصری از آنها بسنده می کنیم. شمیرانات به علت طبیعت کوهستانی خود از قلل بر ف گیر، که در زمستا ن ها اسکی بازان و کوهنوردان در تابستان علاقه مندان طبیعت را به خود جذب می کند برخوردار است. برای مثال کوه در ارتفاع ۲۰۰۰ متر و طول با ۴۲۰۰ متر دراین منطقه واقع شده است که چشم اندازهای کوهستانی پرجاذبه ای را پدید آورد ه اند. دره های زیبای موجود در این منطقه با رودخانه هایی که در قعر آنها جاریست مانند دره های درکه، دارآباد، دربند و ولنجک در اکثر اوقات پذیرای شهروندان تهرانی خسته از هیاهوی شهری است. رودخانه های مهمی چون جاجرود، اقچه که به دریاچه سدلتیان می ریزند همراه روان بهار رودخانه های متعدد دیگر ازجاذبه های این منطقه به شمار میآیند. کوهستانی بودن منطقه و ظهور رودخانه های فوق، موجب شکل گیری آبشارهای بسیاری شده است که به زیبایی وجذابیت منطقه افزود ه اند از جمله: آبشار دوقلو که در ارتفاع ۲۷۰۰متری از سطح دریا و در زیر پناهگاه شیرپلا قراردارد. این آبشار در زمستان ها یخ می زند و منظره بی نظیری را پدید می آورد همچنین آبشار زیبای شکرآب واقع درروستای آهار و آبشار کل کنگه در دامنه کوه کلون بستک که دارای چشم اندازی زیبا و آبی گوارا و خنک هستند.چشمه های بسیار زیادی در سطح شهرستان پراکند ه اند که بعضاًً سرچشمه رودخانه ها بوده و برخی از آنها دارای جاذبه درمانی – بهداشتی هستند: مانند چشمه گنجی و چشمه های خاتون که اولی در مکانی به نام شکر آب و بقیه در کوه خاتون بارگاه، شرق روستای گرمابدره و نزدیک کوه بو نزار قرار دارند. آب این چشم ه ها از شرق به رودخانه لار و از غرب به رودخانه ها جاجرود می ریزد. از نظر پوشش گیاهی، گستره وسیعی از ناحیه شمیرانات به پشتوانه شرایط اکولو ژیکی پوشیده از گیاهان مرتعی است که به ویژه در فصول بهار و تابستان از چشم اندازهای زیبایی بر خوردار می شود. وضعیت پوشش گیاهی ناحیه بیانگر غنای پوشش نباتی و اکوسیستم نباتی ناحیه و حاکی از جاذبه های ارزشمند برای جلب گردشگر به ناحیه است. علاوه بر گیاهان طبیعی در قلمرو جنوبی ناحیه برای حفاظت از دریاچه سدلتیان نیز دو پارک جنگلی ایجاد شده که فضای مناسبی برای گذراندن اوقات فراغت است. یکی پارک جنگلی سد لتیان با درختا نی چون کاج، بید، بیدمشک، بلوط، چنار، اقاقیا، زبان گنجشک، نارون و درختچه های مانند یاس و دیگر پارک جنگلی دو قلو (نجمی، ۱۳۸۸: ۷۶).
گیاهانی چون پونه، گلپر، شاه تره، خاکشیر، آویشن، آلاله، گون، باریجه، گزنه و. . . به علت خاصیت دارویی خود ومناظر بدیعی که در هنگام رویش به وجود می آورند در جذب طبیعت گردی نقش بسیار دارند.بخش وسیعی از کوهستان البرز مرکزی به مساحت نزدیک به ۴۰۰ هزار هکتار در سال ۱۳۴۶ منطقه حفاظت شده اعلام گردیده است و به همین دلیل، حیات وحش جانوران ناحیه شمیرانات مورد حمایت قرار گرفته و این ناحیه از غنای جانوری برخوردار می باشد. در این شهرستان از رده پستانداران نشخوار کنندگانی نظیر قوچ، میش در البرز مرکزی وگوشت خوارانی مانند پلنگ و گرگ و شغال زیست می کنند و ۱۶
۳ گونه پرنده در منطقه حفاظت شده پرواز می نمایند که مهم ترین آنها عبارتند از عقاب، شاهین، دلیجه، و پرندگان دانه خوار و میوه خوار نظیر طوطی و انو اع گنجشک. از رده خزندگان جانورانی از رده ماران و سوسک ها در شمیرانات به چشم می خورند. دوزیستانی چون قورباغه درختی و قورباغه سبز نیز در منطقه به زیست خود ادامه می دهد. همچنین در دریاچه سدلتیان و جریا ن های سطحی موجود در ناحیه انواع ماهی ها مانند ماهیان تیره کپور، سرخ پر، قزل آلای خال قرمز، قز ل آلای رنگین کمان و گونه های دیگر زندگی می کنند که در معرض آلودگی های ناشی از فاضلاب واحدها ی مستقر درحاشیه رودخانه ها به خصوص رودخانه جاجرود قراردارند (نجمی ۱۳۸۸: ۱۷۲).
در میان پدید ه های طبیعی غارهای منطقه از قدیم مورد توجه غارنوردان، کوهنوردان و اکوتوریست ها بوده است غارهایی چون غار دره اسپول اوشان، غار کیقباد، غار هم همن و غار هملون، نمونه غارهای منطقه می باشند که دارای جاذبه اکوتوریستی هستند .شرایط آب و هوایی منطقه در فصول مختلف سال به گونه ای است که هرفصل گردشگران مخصوص به خود را جذب می نماید، در زمستان اسکی بازان، کوهنوردان و علاقه مندان به چشم اندازهای زمستانی نواحی کوهستانی و در فصل بهار و پاییز تفرج گران خسته از زندگی شهری و در فصل تابستان نیز گرمازدگان شهرهای مجاور مخصوصاًً شهر تهران وکوه نوردان، غارنوردان و غیر را به سوی خویش جلب می نماید(پازوکی طرودی، ۱۳۸۲: ۴۷).
۳-۲-۳-۱-۵-۴- ۲- جاذبه های انسانی
سابقه تاریخی شمیرانات موجب شده در این ناحیه آثار تاریخی و مجلات قدیمی که سابقه آنها به زما ن های دور می رسد وجود داشته باشد از آثار تاریخی می توان به قلعه هایی مانند قلعه کند، قلعه امادر، قلعه دفتر اشاره کرد. گورستان های قدیمی منطقه مانند گورستان ابناچ گر گورستانی زرتشتی است و در روستایی به همین نام قرار دارد. امامزاده سلطان محمد، امامزاده محمدتقی، امامزاده صالح و امامزاده اسماعیل از جاذبه های مذهبی منطقه محسوب می شوند که همراه با سایر امامزاده ها مذهبیون را به سوی خود فرا می خواند. کاخ ها و کاخ موزه ها مانند: کاخ مظفری که متعلق به اواخر دوره قاجاریه بوده و با کاخ مظفری مشهود است. عمارت، باغ فردوس در دوره محمدشاه قاجار توسط حسینعلی خان معیرالملک در باغ فردوس ساخته شده است. کاخ نیاوران و کاخ موزه سعدآباد نیز از دیگر کا خ های ناحیه اند که در تجریش واقع شده و کاخ موزه سعدآباد خوداز چندین موزه تشکیل شده است. بازار تجریش با قدمتی هزارسال حجره های معروف و سنتی اش همراه با مسجد و حسینیه اش از دیگرجاذبه های شهرستان به شمار می آید. پارک های مختلف از قبیل پارک جنگلی لتیان، پارک جمشیدیه و پارک نیاوران از مکا ن های دیگری هستند که طالبان گذراندن اوقات فراغت به خود جلب م ی کنند. ضمناًً مراکز و مجموعه های تفریحی– ورزشی مانند مجموعه ورزشی تفریحی تله کابین توچال، پیست اسکی شمشک و پیست اسکی در بند سر و پیست اسکی دیز ین، باشگاه تیروکمان در ایستگاه اول تله کابین توچال با جاذبه هایی که در خود دارند در طول سال پذیرایی علاقه مندان می باشند (جیرودی، ۱۳۷۷: ۳۳).
علاوه بر جاذبه هایی که منطقه مورد مطالعه برای گردشگران دارد، گردشگران شهری و روستایی نیز هر کدام می توانند محصولات خود را در منطقه بیابند. شهر شمیران (تجریش) محلات قدیمی و تاریخی و موز ه های متعدد در خانه های رجال گذشته جذابیت خود را دارد. شهر لواسان با رشد سریع در دشت نیمه هموار گلندوک از دیرباز در زمره نقاط تفریحی و گذراندن اوقات فراغت مردم شهر تهران به شمار می آمده و امروزه به صورت مکانی جهت ساخت ویلا وخانه های دوم شهرنشینان تهرانی در آمده است. شهرفشم در دل دهستان رودبار قصران و در یک دره طویل جای گرفته و خود از سه محل متمایز به نا م های اوشان، فشم، میگون، با محل ه های متعدد و بافت های ویژه شکل گرفته و شهری ییلاقی محسوب می گردد. از جاذبه های شهری که بگذریم و در شهرستان شمیرانات روستاهای متعددی وجود دارند که به علت برخورداری از چشم اندازهای متنوع طبیعی و انسانی مانند باغات میوه و بافت و معماری سنتی، رودهای کوچک و بزرگ و شرایط آب و هوای ییلاقی جاذبه های متعددی را به گردشگران و تفر ج گران عرضه می دارند و مهمترین این روستاها عبارتند از: روستای افجه و روستای انباج در بخش لواسانات، روستاهای شمشک و رودبار قصران(محمودیان، ۱۳۸۱: ۷۲).
۳-۲-۳-۱-۶- بخش لواسانات
بخش لواسانات یکی از بخش‌های شهرستان شمیرانات در استان تهران ایران است که به سه قسمت شهر لواسان، دهستان لواسان بزرگ و دهستان لواسان کوچک تقسیم شده و محله ها و روستاهای زیادی را در بر میگیرد. وسعت بخش لواسانات در حدود ۶۰۰ کیلومتر مربع است که از این مساحت هفتاد کیلومتر مربع مساحت شهر لواسان و مابقی مساحت دهستان های لواسان کوچک، لواسان بزرگ، دشت لار و دیگر نقاط کوهستانی و ییلاقی بخش لواسانات است. مناطق زیادی در گذشته جرو لواسانات بوده‌اند که در دوره معاصر به بخشها و
شهرستانهای مجاور الحاق شده‌اند اما همچنان در عرف مردم جزئی از لواسانات به حساب می آیند. نام لواسان بر یک شهر، دو دهستان وسیع و یک روستا نهاده شده که به مجموع این مناطق بخش لواسانات می گویند. بخش لواسانات از یک شهر و دو دهستان تشکیل شده است که احتمال تشکیل یک شهر دیگر بنام نیکنامشهر نیز در آن وجود دارد(پازوکی طرودی، ۱۳۸۲: ۵۰).
۳-۲-۳-۱-۶-۱- شهرها
شهر لواسان (این شهر مرکز لواسانات است)
۳-۲-۳-۱-۶-۲- دهستان ها
دهستان لواسان بزرگ ( مرکز: روستای لواسان بزرگ)
دهستان لواسان کوچک (مرکز: روستای افجه) شامل دشت لار یا همان پارک ملی لار
۳-۲-۳-۱-۶-۳- پیشینه
پیش از تاسیس شهرستان شمیرانات، این بخش (لواسانات) که در دوره ای بهمراه بخشهای رودبارقصران و سیاهرود و بومهن بنام بخش افجه شهرستان تهران خوانده میشد جزو شهرستان تهران بود و نجار کلا مرکز آنها بحساب می آمد که در سال ۱۳۳۶ با تاسیس شهرستان شمیرانات در آن ادغام شد. در سال ۱۳۵۵ بنا به تصمیم دولت وقت استان مرکزی به مرکزیت تهران منحل و ری و شمیرانات در تهران ادغام گردیدند. مجدداً همزمان با تشکیل استان تهران در سال ۱۳۶۶ بار دیگر شهرستان شمیرانات با مصوبه هیأت وزیران به عنوان شهرستان مستقل رسمیت یافته و لواسانات، تجریش و رودبارقصران در آن ادغام شدند. امروزه در لواسانات؛ وسعت و مساحت منطقه لواسان بزرگ از منطقه لواسان کوچک کمتر است و این به دلیل آن است که در گذشته مناطقی چون جاجرود، رودهن، بومهن و چندین روستا و منطقه دیگر جزئی از لواسان بزرگ بشمار می آمده‌اند که در تقسیمات کشوری معاصر از این منطقه جدا و مستقل شده یا به شهرستان های تهران و دماوند الصاق گردیده‌اند. لازم به ذکر است که شهر لواسان جزو دهستان لواسان کوچک یا دهستان لواسان بزرگ نمی‌باشد بنابراین نوشتن و نامیدن آن به صورت «شهر لواسان کوچک» یا شهر «گلندوئک» که در پاره ای از موارد دیده میشود وجهی ندارد و اشتباه است(نجمی ۱۳۸۸: ۱۷۵).
۳-۲-۳-۱-۶-۴ - جمعیت
بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت بخش لواسانات شهرستان شمیرانات در سال ۱۳۸۵ برابر با ۳۰۳۹۸ نفر بوده است ودر سال ۱۳۹۰ برابربا ۴۴۰۶۱ نفر بوده است(سازمان آمار ایران،۱۳۹۰).
۳-۲-۳-۱-۶-۵- مردم
مردم بخش لواسانات به زبان فارسی با لهجه معیار (تهرانی) یا فارسی با گویش لواسانی که همان لهجه قدیم تهرانی است صحبت میکنند.
۳-۲-۳-۱-۶-۶- جاذبه های طبیعی و گردشگری
پارک ملی لار
دشت لار
منطقه حفاظت شده ورجین
دشت هویج
سد لتیان
رودخانه لار
رودخانه جاجرود
کوه های هزاردره
آبشار ناران
باغ نظام السلطان
امامزاده عبدا. . . محله جائیج
امامزاده فضلعلی محله ناران
حمام تاریخی محله ناران
حمام تاریخی محله سبو کوچک
چنار کهنسال سربسته محله ناران
چنار کهنسال سقاخانه افجه
چنار کهنسال انباج
ویلای ییلاقی (سلطنتی) سد لتیان
آبشار چرند افجه
آبشار دم اسبی برگ چهان
آبشار دوقلو برگ جهان
آبشار اشکسته کند