پر رنگ تر نمود.
بند ۵: دادگاه بین امللی ورزش ( CAS )
دادگاه بین المللی ورزش ^[۲۵](CAS) نهادی مستقل است که به حمایت ورزش بین المللی و با یک سازمان مقتدر ، به منظور تسهیل در حل و فصل منازعات ورزشی رخ داده در کمترین زمان و پایین ترین هزینه می پردازد.
این دادگاه در سال ۱۹۸۴ زیر نظر مقامات مالی و اداری شورای بین المللی حکمیت ورزشی (ICAS) تشکیل گردید. مرکز و مقر آن در لوزانLAUSANNE” ” سوئیس قرار گرفته است.
دادگاه حکمیت ورزش وظیفه حل و فصل و مباحث قانونی در زمینه ورزشی از طریق داوری و با اعلام احکام داوری قابل اجرا بعنوان قضاوت در دادگاه های عمومی را بعهده دارد. همچنین این دادگاه نظرات مشورتی را با توجه به سوالات قانونی مربوط به ورزش که برای روند حل و فصل مورد استفاده قرار می گیرد ، ارائه می دهد.

همچنین دادگاه حکمیت ورزشی ، هیئت های داوری دائمی را در هنگام بازی های المپیک یا برخی مسابقات بین المللی تشکیل می دهد تا با توجه به شرایط موجود ، مقررات ویژه ای بکار گرفته شود.
بند ۶: منابع انسانی
منابع انسانی در حیطه حقوق ورزشی را می توان به شرح زیر احصاء نمود :
۱-۶: قاضی ورزشی : قضات دادگستری عموما ً صلاحیت رسیدگی به کلیه دعاوی مطروحه در حوزه اختیارات خود را دارا هستند. تا چندی پیش قاضی خاصی برای رسیدگی به جرائمی که در محیط ورزشی رخ می دهد وجود نداشته است. لیکن با همکاری سازمان تربیت بدنی ، دانشگاه ها و همچنین معاونت آموزش قوه قضائیه و ارائه طرح درس های مربوط به حقوق ورزشی ، درصدد آموزش تخصصی قضات در خصوص مسائل و تربیت بدنی برآمده است. مطمئنا ً استفاده از قضات متخصص ورزش ، امنیت قضائی را برای ورزشکاران تامین خواهد نمود.
۲-۶: داور ( حـَکـَم )^[۲۶] : متاسفانه در حال حاضر از داور ( حـَکـَم ) در دعاوی و منازعات حقوق ورزشی استفاده چندانی نمی شود و این به دلیل جوان بودن داوری در سیستم حقوقی کشور
می باشد. و همانگونه که قبلا ً بیان گردید ، استفاده از داور ( حـَکـَم ) در مسائل و دعاوی حقوقی ورزشی و بهره گیری از وجود داور یا هیئت داوران بعنوان خبرگان در موضوع دعوی که مورد قبول و تایید طرفین باشد می تواند راهکاری پویا برای حل و فصل دعاوی ورزشی باشد.
۳-۶: وکلا و کارشناسان حقوق ورزشی : به رغم نیاز به وکیل متخصص در حقوق ورزشی ، متاسفانه تعداد وکلای متخصص در کشور ایران به اندازه انگشتان دست نیز نمی رسد لیکن با حمایت های بعمل آمده از سوی برخی متخصصین حقوق ورزشی در کشور حقوقدانان و وکلای ورزشی ، این رشته جدید را بعنوان یک رشته تخصصی دنبال نموده و مطالعات گسترده ای در زمینه حقوق ورزشی به عمل آورده اند.
مبحث سوم: سیر تکاملی تاریخ ورزشی در ایران
گفتار اول: تاریخچه حقوق ورزشی در ایران قبل از انقلاب^[۲۷]
نگرشی به تاریخ ورزش ایران در قوانین تا آن جا که محققان و مدرسان تحقیق کرده اند قبل از اعلام مشروطیت در ایران تاریخ مدونی ملاحظه نشده است و منابعی در دست نیست ولیکن فرمانروایان ، سلاطین و سپهسالاران سپاه و لشگر در دوران قبل از مشروطیت توجهی خاص به امر ورزش به ویژه سواری و تیراندازی و شنا و زورآزمایی و کشتی داشته و هر سردار سپاه قبل از آن که سردار باشد پهلوان و دلاوری نیرومند و سوارکاری تیزرو و هوشمند و شمشیرزن و تیراندازی بی مثل و مانند بوده است و اجرای قوانین ورزشی نیز به صورت سنتی و رسم و رسوم قبیله ای عمل می شده است مانند رزم تن به تن یا کشتی گرفتن در جنگل ها و کشتی پهلوانی و کشتی جوخه ی گیله مردی که قوانین و مقررات آن توسط پیش کسوتان ورزش قبایل و ایلات و عشایر به صورت سنتی و عرفی اجرا و اعمال می شده و خود مربیان و پیش کسوتان در مورد خطاها ، تخلفات ، تشویقات و تنبیهات با تصویب فرمانروایان و سلاطین و خان قبیله و سنن و آداب و رسوم زمان خویش اقدام می کرده اند و بعد از مشروطیت در ایران و تاسیس عدالت خانه به طور خاص قوانینی در مورد ورزش تدوین نشده بود و اگر مطالبی یا مواردی قواعد و ضوابط ورزش در عدالت خانه اعمال یا اجرا گردیده به صورت عرفی و سنتی بوده و اخبار و مستنداتی در این مورد به جای نمانده است ولی مسلما ً در برگزاری مسابقات تیراندازی یا سواری و یا شمشیرزنی یا تمرین های مختلف ورزشی و غیر ورزشی گوناگون مثل دویدن ، شنا کردن ، عبور از خندق های پر آب و عبور از موانع میادین جنگ به طور حتم قوانین و ضوابط هر چند نوشته یا نانوشته دارا بوده است که فرمانروایان یا سرداران خود یا به کمک قضات و حکام شرع اعمال و اجرا می کرده اند زیرا انجام هر مسابقه یا هر فعالیت ورزشی عقلا ً و عملا ً بایستی دارای مقررات و ضوابط و شرایطی باشد تا بتواند آن را به طور درست از مرحله اجرا به انجام رسانید و مسلما قضات و حکام شرع در کنار فرمانروایان و سلاطین یا در عدالت خانه در رسیدگی به این موارد و تخلفات احتمالی نقش مهمی داشته اند و به طور عرفی و سنتی به استناد کتب آسمانی و اخلاقی و قوانین موضوعه موجود و ضوابط مورد قبول به حل و فصل این مشکلات اقدام می کرده اند و به اصطلاح بدون نص صریح با مراجعه به عرف مسلم جامعه و موازین شرعی و استمداد از سایر قوانین موجود به موضوعات و مشکلات ورزشی رسیدگی می شده است.
از سال های قبل از ۱۳۵۰ به بعد از آن ، که ورزش به صورت یک موضوع مورد توجه خاصی در کشور ما و به طور وسیع و گسترده ای مورد نظر قرار گرفت با مراجعات مصدومین ورزش به دادگاه ها و مراجع مختلف دولتی و قضایی کاملا ً ایجاب می کرد که بین حوادث و رخدادهای ورزشی و صدمات ناشی از این حوادث و سایر حوادث غیر ورزشی بایستی تفاوت قایل شد و در واقع نمی توان ورزشکاران حتی رقیب را در حوادث ورزشی چنانچه سوء نیتی هم در بین نبوده مورد تعقیب و مجازات قرار داد و مسئول اتفاقاتی دانست که ندانسته حادث شده است و بین اعمال ورزشی و اعمال مجرمانه غیر ورزشی بایستی تفاوت گذاشت و قوانین خاصی را در فعالیت های ورزشی اعمال و اجرا کرد.
بعد از بررسی ها و بحث های زیاد پیرامون حوادث ناشی از ورزش و طرح موضوع در تربیت بدنی و پیگیری مدیران ورزش آن زمان و بحث های مختلف و با توجه به در پیش بودن مسابقات آسیایی در تهران در سال ۱۳۵۲ در قانون مجازات عمومی ماده خاصی به ورزش و حوادث ناشی از عملیات ورزشی اختصاص داده شد و پس از طی تشریفات قانونی و تصویب آن ورزش ایران برای رسیدگی به حوادث ناشی از عملیات و فعالیت های ورزشی دارای قانون و حساب و کتاب به شرح زیر شد^[۲۸] :
ماده ۴۲ از قانون مجازات عمومی مصوب ۱۳۵۲
حوادث ناشی از عملیات ورزشی مشروط به این که سبب آن حوادث نقض مقررات مربوط به آن ورزش نباشد جرم تلقی نشود…^[۲۹]
گفتار دوم: جایگاه ورزش در قوانین جمهوری اسلامی ایران
بعد از استقرار نظام جمهوری اسلامی و متعاقب قانون سال ۱۳۵۲ ، در سال ۱۳۶۱ قانونگذار چون قانون مذکور را مغایر با اصول و موازین اسلامی ملاحظه نکرده است با تغییری مختصر در ماده ی ۳۲ قانون راجع به مجازات اسلامی مصوب ۱۳۱ به حوادث و عملیات ناشی از ورزش به شرح زیر توجه و آن را تدوین کرده است.
ماده ۳۲- اعمال زیر جرم محسوب نمی شود.
حوادث ناشی از عملیات ورزشی مشروط بر این که سبب آن حوادث نقض مقررات مربوط به آن ورزش نباشد و این مقررات هم با موازین شرعی مخالفت نداشته باشد که در قانون سال ۱۳۶۱ عدم تعارض مقررات ورزشی با موازین شرعی به ماده مذکور اضافه و تحت عنوان بند ۳ از ماده ۳۲ به شرح فوق تصویب گردیده است.
و در قانون مجازات اسلامی مصوب ۸ / ۵ / ۱۳۷۰ کمیسیون امور قضایی و حقوق مجلس شورای اسلامی و ۷ / ۹ / ۱۳۷۰ مجمع تشخیص مصلحت نظام اسلامی به شرح زیر به اعمال و حوادث ناشی از ورزش توجه شده است.
ماده ۵۹- اعمال زیر جرم محسوب نمی شود ^[۳۰]
اقدامات والدین و اولیاء قانونی و سرپرستان صغار و محجورین که به منظور تادیب یا حفاظت آن ها انجام شود مشروط به این که اقدامات مذکور در حد متعارف تادیب و محافظت باشد.
هر نوع عمل جراحی یا طبی مشروع که با رضایت شخص یا اولیا یا سرپرستان یا نمایندگان قانونی آن ها و رعایت موازین فنی و علمی و نظامات دولتی انجام شود و در موارد فوری اخذ رضایت ضروری نخواهد بود.
حوادث ناشی از عملیات ورزشی مشروط بر این که سبب ان حوادث نقض مقررات مربوط به آن ورزش نباشد و این مقررات هم با موازین شرعی مخالفت نداشته باشد.
ملاحظه می شود که در بندهای ۱و ۲ مقنن به تادیب اولیا و اعمال جراحی که خارج از بحث ما می باشد اشاره کرده و در بند ۳ در واقع همان بند ۳ از ماده ۳۲ سابق را مورد توجه و تصویب قرار داده است. حال آن که به مسئولیت جزایی عاملان و ورزشکاران در حوادث ورزشی و میزان چگونگی این مسئولیت پی ببریم بایستی به طور خلاصه در مورد تعریف آن و چگونگی تحقق ان و اصولا ً اعمال مجرمان و جرم و عناصر و ارگان آن مجرم و معاون و مباشر جرم مجازات – اقدامات تامینی و تربیتی و مسئولیت کیفری یا جزایی به طور بسیار خلاصه بپردازیم.
گفتار سوم: ورزش در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
قانون‌اساسی جمهوری‌اسلامی‌ایران در اصل دوم مقرر داشته که جمهوری اسلامی نظامی است برپایه ایمان به:
۱- خدای یکتا (لااله‌الاالله) و اختصاص حاکمیت و تشریع به او و لزوم تسلیم در برابر امر او.
۲- وحی الهی و نقش بنیادی آن در بیان قوانین.
۳- عدل و نقش سازنده آن در سیر تکاملی انسان به‌سوی خدا.
۴- عدل خدا در خلقت و تشریع.
۵- امانت و رهبری مستمر و نقش اساسی آن در تداوم انقلاب اسلامی.
و بالاخره پس از ذکر اصول دین به شرح فوق به سراغ انسان آمده و مقرر می‌دارد که جمهوری‌اسلامی، نظامی است برپایه ایمان.
۶- کرامت و ارزش والای انسان و آزادی توأم با مسئولیت او در برابر خدا به‌عبارت دیگر هدف نهائی، تربیت انسانی موحد و مؤمن به وحی، معاد، عدل و امامت است زیرا که اصول دین واقعیت‌های زوال‌ناپذیرند و آنکه از نظر مقنن اهمیت اساسی داشته همان تحقق بند ۶ یعنی تربیت انسانی کریم، با ارزش‌های والای انسانی، آزاد و مسئول در برابر خداست. بر همین اساس در اصل دوم، دولت جمهوری‌اسلامی‌ایران موظف شده که برای نیل به این اهداف همه امکانات خود را برای امور مذکور به‌کار برد. از این جمله، نتایج زیر قابل درک است:
الف. دولت موظف شده و اختیاری در رد یا قبول ندارد.
ب. دولت موظف است همه امکانات خود و نه بخشی از آن‌را به‌کار گیرد.
ج. دولت موظف است برای نیل به اهداف مذکور در اصل دوم فقط از طریق موارد مذکور در اصل سوم برای نیل به اهداف اقدام کند و به‌عبارت بهتر، وسایلی که دولت می‌تواند به آنها متوسل شود حصری بوده و منحصر به بندهای شانزده‌گانه اصل سوم است. در همین اصل و در صدر امور موردنظر مقرر گردیده: (آموزش و پرورش و تربیت‌بدنی رایگان برای همه در تمام سطوح و تسهیل و تعمیم آموزش عالی) با دقت در مفاد این بند نتایج ذیل قابل حصول است:
۱- از تربیت‌بدنی یا ورزش به صراحت یاد شده است و این نشانه جایگاه بسیار مهم ورزش در میان اساسی‌ترین نهادهای کشور است، به‌عبارت دیگر ورزش به آن درجه اهمیت است که در قانون‌اساسی یعنی مهمترین سند حقوقی کشور یا جایگاه اساسی‌ترین نهادهای کشور قرار گرفته است.
۲- ورزش در عرض آموزش و پرورش قرار دارد و نه در بطن و یا طول آن و این بدان معناست که ورزش از نظر اهمیت در نیل به اهداف نظام نقشی مستقل و حیاتی دارد و بخشی از آموزش و پرورش نیست.
۳- قراردادن ورزش در ردیف آموزش و پرورش و آموزش عالی نشان می‌دهد که از دیدگاه قانون‌اساسی، ورزش یک نهاد فرهنگی برای نیل به هدف تربیت انسان موردنظر نظام است و نه یک نهاد مادی و مجموعه‌ای از حرکات بدنی.
۴- در عین حال ورزش وسیله‌ای برای برومندی است و خود هدف به‌حساب نمی‌آید.
۵- به رایگان بودن برای همه و در تمام سطوح تأکید دیگری بر آن است که این وسیله حیاتی باید به سهل‌ترین روش برای برومندی نسل به‌کار گرفته شود.
ملاحظه می شود که در بند سوم اصل سوم قانون اساسی توجه خاص و مستقیم به آموزش و تعلیم ورزش شده و در اصل سی و یکم نیز موکداً وظیفه دولت را برای آموزش و پرورش رایگان که ورزش و تربیت بدنی هم بخشی از آن است تا سطح دوره متوسطه و آموزش عالی تصریح کرده است و اکنون دبیرستان های ورزشی ، مدارس فوتبال و بسکتبال و غیره ، دانشکده های تربیت بدنی و انستیتو کشتی ایران به تبع از این اصول موظف به ارائه خدمات آموزشی به دانش آموزان و دانشجویان ورزشی هستند
به منظور تشخیص و آگاهی همگان در مورد تاریخ تشکیل تربیت بدنی از قبل سازمان تربیت بدنی ایران به عنوان یکی از معاونت های آموزش و پرورش و رئیس آن به عنوان معاون وزیر آموزش و پرورش انجام وظیفه می کرده است که بعد از گسترش ورزش در سطح کشور و در ابعاد مختلف و توسعه و تعمیم آن، رئیس سازمان ورزش کشور به عنوان معاون نخست وزیر و رئیس تربیت بدنی انجام وظیفه می کرده و پس از حذف پست نخست وزیری در نظام جمهوری اسلامی هم اکنون رئیس سازمان تربیت بدنی به عنوان معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان تربیت بدنی کشور انجام وظیفه می کند و این بدان علت می باشد که ریاست این سازمان به سبب اهمیت خاص ورزش و ابعاد گوناگون آن از نظر اجتماعی ، اقتصادی ، اخلاقی، علمی ، پرورشی و حتی سیاسی دارای آن چنان اهمیتی می باشد که ریاست آن به عنوان معاون ریاست جمهوری بوده تا بتواند با بهره گرفتن از قدرت اجرائی شغل خویش نسبت به پیشبرد اهداف و آرمان های ورزشی و استفاده از سایر امکانات وزارتخاه ها ، موسسات ، ارگان های دولتی و غیر دولتی و امکانات مادی و معنوی و علمی سایر ارگان های دولت نسبت به ورزش کشور استفاده کند.^[۳۱]
مبحث اول: مسئولیت های قانونی در ورزش

با آمدن جهانگرد به سنقر از وسایل حمل و نقل ، هتل ها و دیگر تاسیسات جهانگردی استفاده می شود در نتیجه مشاغل خاصی برای استفاده جهانگردان بوجود می آید . لذا دررابطه با امر اشتغال می توان گفت که جنبه مهم اثر شغل جهانگردی توسعه اقتصادی است و اینکه گروه های سنی خاص و متقاضی به امر اشتغال را جذب می نماید که با آموزشهای ضربتی کوتاه مدت و میان مدت اشتخاص صاحب ذوق وسلیقه در امر مدیریت آماده کار می شوند . در منطقه ای که صنایع پیشرفته ای ندارد و کشاورزی با مشکلات زیاد و درآمد پایینی همراه است، وجود جاذبه های طبیعی و توسعه توریسم با ایجاد اشتغال فراوان افراد زیادی را مشغول به کار خواهد کرد . لذا فرضیه نیز به اثبات می رسد .

۵ ـ ۱ ـ ۳ فرضیه سوم :
از جمله مشکلات و تنگناهای منطقه درارتباط با جلب توریست را می توان عدم اطلاع رسانی و تبلیغات و ذهنیت منفی نسبت به ورود گردشگران به منطقه و کمبود امکانات و تاسیسات رفاهی و خدماتی . کمبود امنیت و .. می باشد.
در آزمون فرضیه سوم باید گفت که بعلت پایین بودن اطلاعات مردم از وصنعت توریسم و حتی معنا و مفهوم خود کلمه توریسم می باشد . هنگامی که یک گردشگر وارد منطقه جدید می شود بعلت عدم آموزش مردم محلی ، در برخورد با گردشگر دچار مشکلات فراوانی می شوند . مشکل اصلی در بدو ورود گردشگر به منطقه علاوه بر نبود یا کمبود امکانات رفاهی و خدماتی، ذهنیت منفی مردم منطقه نسبت به ورود گردشگران به محل زندگی آنها است که تصور می کنند باعث از بین رفتن فرهنگها و آداب رسوم موجود ر سطح منطقه می شوند . ازدیگر مشکلات و تنگناهای پیش روی گردشگری شهرستان سنقر کمبود امکانت سیستم حمل ونقل برای جابه جاکردن گردشگران، .مناسب نبودن زیرساختهای حمل ونقل برای توسعه توریسم است فقدان بازاریابی برای جذب گردشگرو تبلیغات بسیار ضعیف درامر توسعه گردشگری عدم وجود امنیت کافی جهت سرمایه گذاری در طرحهای توسعه گردشگری و به تبع آن ورود گردشگران به این شهرستان از جمله مهمترین مشکلات پیش روی توسعه گردشگری شهرستان سنقر محسوب می شوند، لذا با بیان مطالب، فرضیه ثابت شده است .
۵-۲ تنگناها و مشکلات توسعه کالبدی فعالیتهای گردشگری نقاط ضعف و قوت فرصتها و تهدیدها :
۵ ـ ۲ ـ ۱ نقاط قوت :
۱ ـ تنوع اقلیم و مناظر طبیعی سنقر با داشتن شرایط مناسبی برای گردشگران در چهار فصل
۲ ـ وجود کوهستانهای متنوع با قابلیت‌های گردشگری
۳ ـ وجود رودخانه ها، سرابهای دارای امکانات تفریحی ( ماهیگری ، شنا) برای گردشگران
۴ ـ موقعیت منحصر جغرافیایی سنقر بعنوان چهارراه ارتباطی بین شهرهای همدان ، کردستان ، کامیاران ، کرمانشاه .
۵ ـ وجود منابع غنی جنگلی ، پوشش گیاهی متنوع به ویژه مراتع برای توسعه فعالیتهای جنگل داری ، دامداری و …
۶ ـ امکان دسترسی گردشگران به مکانهای دیدنی درزمان کوتاه بدلیل فاصله کم از شهرستان و امکانات استفاده از امکانات ارتباطی مخابراتی پذیرایی درمرکز شهرستان.
۷ ـ حجم قابل توجه ازروان آبها و منابع سطحی اب و قرار گرفتن رودخانه های عظیم و خروشان ، گاوه رود ، جامیشان ، کنگر شاه .
۸ ـ برخورداری از مناطق حفاظت شده زیست محیطی و ذخایر ژنتیکی ارزشمند گیاهی و جانوری در شهرستان .
۵ ـ ۲ ـ ۲ نقاط ضعف :
۱ ـ فقدان اطلاعات جامع و کامل روز آمد از منابع خدمات و تسهیلات و قابلیت‌های گردشگری
۲ ـ نادرست بود ن اطلاعات کاربر در زمینه های خدمات و تسهیلات
۳ ـ نارسا بودن امکانات و خدمات درتطبیق با نیازهای گردشگری در فصول مختلف
۴ ـ فقدان بازاریابی برای توسعه گردشگری طبیعی
۵ ـ ضعف زیر ساختهای گردشگری در فضاهای طبیعی و مناطق زیست محیطی برای جذب گردشگران داخلی و خارجی
۶ ـ فقدان چارچوب مناسب برای استفاده بهینه ازمنابع گردشگری سنقر بویژه در مناطق طبیعی و حفاظت شده
۷ ـ فقدان مدیریت یکپارچه و هماهنگ در امر توسعه گردشگری طبیعی
۸ ـ تبلیغات بسیار ضعیف در امر توسعه گردشگری
۹ ـ عدم وجود راه های با کیفیت مناسب و معیارهای استاندارد
۱۰ ـ فقدان اقامتگاه های مناسب حتی در مرکز شهرستان برای استراحت در شب
۱۱ ـ ضعف زیر ساختهای مناسب جهت استفاده بهینه از منابع آب و خاک
۱۲ ـ کمبود تاسیسات و امکانات مهارو ذخیره سازی و انتقال آب و پایین بودن راندمان آبیاری
۱۳ ـ ضعف زیر ساختهای ارتباطی درون و برون شهرستان و تاسیسات خدمان ویژه گردشگری
۵ ـ ۲ ـ ۳ فرصتها :
۱ ـ امکان استفاده گردشگری از فضای طبیعی زیست محیطی بطور همزمان
۲ ـ هدایت و تشویق بخش خصوصی برای سرمایه گذاری در توسعه ی گردشگری
۳ ـ جاذبه های کم نظیر طبیعی و جغرافیایی همچون کوه رودخانه سراب ، مناطق حفاظت شده ، جنگل و..
۴ ـ جلب مشارکت گروه های محلی در تصمیم گیریها به ویژه در مناطق طبیعی و حفاظت شده
۵ ـ امکان توسعه ی برنامه های آموزشی اعم از دوره های بلند مدت و کوتاه مدت
۶ ـ امکان استفاده از آبهای سطحی و توسعه فضاهای طبیعی گردشگر
۷ ـ امکان استفاده از خدمات و تسهیلات با محیط جغرافیایی در فصول مختلف
۵ ـ ۲ ـ ۴ تهدیدها :
۱ ـ فقدان سیستم های متناسب برای بازاریابی، جذب و جلب گردشگر از طریق بخش خصوصی برای مناطق طبیعی
۲ ـ فقدان برنامه های منسجم و کارآمد فرهنگی به منظور نهادینه کردن فرهنگ گردشگری
۳ ـ رقابت مداری جذب گردشگر توسط سایر کانونها ، مراکز ، گردشگری …
۴ ـ ناتوانی مسئولان در پاسخگویی به مسائلی همچون زیر ساختهای تسهیلات گردشگری ، شبکه حمل ونقل ، دسترسی به مناطق کوهستانی و محدوده های حفاظت شده
۵ ـ نقصان دستیابی موثر به بازارهای داخلی ، بین المللی گردشگری به دلیل ضعف زیر ساختهای گردشگری در مناطق طبیعی ^[۱]
۵ ـ ۳ راهبردهای کلان توسعه منابع طبیعی گردشگری :
۱ ـ حفظ اکولوژی و اکوسیستم های حساس با فعالیتهای انسانی درشهر و شهرستان
۲ ـ معرفی جاذبه های طبیعی و تلاش در جهت فراهم سازی امکانات و تسهیلات اولیه استفاده از آنها با تاکید بر جاذبه های ملی و بین المللی .
۳ ـ تعیین ظرفیت پذیرش گردشگران و یا حدود تغییرات قابل قبول درمناطق زیست محیطی موجود
۴ ـ تقویت حجم خدمات اطلاع رسانی موضوعی در محدوده جاذبه های طبیعی
۵ ـ ایجاد زمینه ای برای برنامه ریزی و توسعه منظم تاسیسات گردشگری در نواحی حائز اولویت با قابلیت زیست محیطی گردشگری (طرح جامع شهری سنقر (۱۳۷۷ و ۱۳۸۴)
۶ ـ احداث سایت اینترنتی به منظور معرفی جاذبه های طبیعی شهرستان به زبان های کردی ، فارسی ، انگلیسی ، عربی و …
۷ ـ برنامه ریزی تفصیلی به منظور تامین زیر ساخت ها ، تاسیسات ، تسهیلات و خدمات برای گردشگران د رمحیط طبیعی

^p-r ۶۰/ ۱

 

^a-g ۷/ ۱۸

 

^a ۵۳/۶

 

^a ۶۶/ ۱۱

 

^a-h ۶۶/ ۵۳

 

ⁱ27

 

^g-m ۶۶/۱۵۳

 

^d-i ۴۱/۶۰

 

^c-g ۰۶/۱۵

 

^c-h ۴۶/۳۳

 

^b-i ۰۶/ ۱۷

 

Power house

 

 

 

^m-r ۷۷/۲

 

^h-j ۵۶/۱۶

 

^e-j5

 

^bc10

 

ⁿ ۳۳/ ۲۶

 

ⁱ ۰۶ /۲۷

 

^l-o ۸۶/ ۱۳۹

 

^a-g ۲/ ۸

 

ⁱ11

 

^jk ۶/ ۱۹

 

^j-l ۵۴/۱۳

 

Signet

 

 

 

^e-h ۵۶/ ۷

 

^c-i ۰۵/۱۷

 

^l-n ۲۶/ ۴

 

^no ۶۴/۶

 

^j-n ۶۶/۳۳

 

^b-d ۷۳/ ۳۸

 

^j-m ۲/ ۱۴۴

 

^a-g ۱۰/ ۸

 

^f-i13

 

^c-h ۵۳/ ۳۳

 

^c-l ۴۵/ ۱۵

 

K^ S13/2 -82

 

 

 

اختلاف اعداد هر سطوح که حداقل دارای یک حرف مشترک می باشند از نظر آماری در سطح ۵% معنی دار نمی باشد. (آزمون چند دامنه ای دانکن ۵%)
تعداد برگ
بیشترین اختلاف معنی داری در تر کیب امید بخش Harvest gold × Merit به میزان ۱۰ برگ مشاهده شد. کمترین تعداد برگ در ترکیبات امید بخش Temptation × Temptation-2، Temptation × Chase و Chase/s₂ × Temptation مشاهده شد (جدول۴-۳). لاین Power house بیشترین تعداد برگ به میزان ۱۲ عدد و لاین های Harvest gold و K^ S13/2 -82 تعداد ۶ برگ مشاهده شد. هیبرید تجاری Signet با ۱۰ برگ بیشترین تعداد برگ را در بین هیبریدهای تجاری نسبت به سایر هیبریدها به ویژه Shaker نشان داد (جدول۴-۴). مهدی پور و همکاران(۱۳۹۱) نیز گزارش کرد ترکیبات امید بخش Opssision/s2 × K^ S2/2 -82و Harvest gold × Power house بیشترین و Temptation –S₂ × Chase -S₂کمترین تعداد برگ را دارد. همچنین لاین های Sweet-2، K^ S2/2 -82و K^ S13/2 -82 بیشترین اختلاف معنی داری را نسبت به سایر لاین ها به ویژه لاین Temptation نشان دادند. هیبرید تجاری Merit نیز نسبت به سایر هیبرید های تجاری به خصوص هیبرید تجاری Signet بیشترین اثر معنی داری را نشان داد (جدول۴-۴).
تعداد برگ بالای بلال اصلی
ترکیب امید بخش Power house × Temptation بیشترین اثر معنی داری را نسبت به سایر ترکیبات به میزان ۶ برگ نشان داد، کمترین تعداد برگ نیز مربوط به ترکیب Temptation × Chase مشاهده شد که البته با ترکیبات Chase/s2 × Temptation و Opssision/s2 × K^ S2/2 -82 اختلافی نشان نداد. در بین لاین ها نیز بیشترین و کمترین تعداد برگ به ترتیب مربوط به Power house و Harvest gold می باشد که البته Harvest gold با لاین EO8716 تفاوتی نشان نداد (جدول۴-۲). هیبرید تجاری Merit بیشترین تفاوت معنی داری را نسبت به سایر هیبرید ها نشان داد. کمترین تعداد برگ نیز در هیبرید تجاری Chase مشاهده شد (جدول۴-۴). مهدی پور و همکاران(۱۳۹۱) گزارش کردند که ترکیب امید بخش Harvest gold × Power house بیشترین تفاوت معنی داری را نسبت به سایر ترکیبات نشان داد. ترکیب Chase × Temptation-2کمترین تعداد برگ را نشان داد. همچنین ترکیبات Temptation –S₂/1 × Chase -S₂و Temptation-2 × Temptation اختلاف معنی داری با تیمار فوق نشان نداد.
جدول ‏۴-۳- مقایسه میانگین، درصد هتروزیس و درصد هتروبلیتیوزیس بر اساس بهترین والد برای صفات کمی مورد مطالعه در والدین و هیبریدهای ذرت شیرین

نمودار ‏۴‑۳: توزیع فراوانی گروه سنی ۹۵
نمودار ‏۴‑۴: توزیع فراوانی تحصیلات ۹۶
نمودار ‏۴‑۵: توزیع فراوانی شغل ۹۷
فهرست اشکال
عنوان …………………………………………………………………………………………………………………….. صفحه
شکل ‏۱‑۱: مدل تحقیق ۹
شکل ‏۲‑۱: چارچوب تئوریک هویت برند ۳۰
شکل ‏۲‑۲: ویژگی‌های فردی موثربر برند ۳۷
شکل ‏۲‑۳: تأثیر رضایت بر وفاداری نگرشی و وفاداری رفتاری به نام تجاری ۵۲
شکل ‏۴‑۱: مدل مفهومی تحقیق ۱۴۳
شکل ‏۴‑۲: مدل اکتشافی تحقیق ۱۴۵
چکیده
هدف این تحقیق بررسی عوامل مؤثر بر رضایت­مندی و تعهد مشتری به برند بر اساس نظریه هاتس یل دریم در شرکت‌های بیمه ایران استان کرمانشاه می‌باشد. در این پژوهش به بررسی تأثیر متغیرهای ارزش کسب‌شده، سرمایه کسب‌شده و کیفیت کسب‌شده در نقش متغیر مستقل، متغیرهای رضایتمندی از برند، تعهد به برند، محرک برند و استمرار تعهد و متغیرهای مفهوم بازخرید و مفهوم وفاداری نقش متغیرهای وابسته را دارند پرداخته ‌شده است که روش تحقیق توصیفی – پیمایشی و تحقیق از نوع کاربردی است و جامعه آماری شامل مشتریان شرکت‌های بیمه ایران استان کرمانشاه می‌باشد. ابزار جمع‌ آوری داده‌ها پرسش‌نامه محقق ساخته و چون حجم جامعه نامحدود است با بهره گرفتن از فرمول کوکران برای جوامع نامتناهی حجم نمونه ۳۸۴ به دست می‌آید. تحقیق ازنظر زمانی، در دوره بین مهرماه ۱۳۹۳ تا دی‌ماه ۱۳۹۳ موردبررسی قرارگرفته است. برای بررسی فرضیه‌ها با بهره گرفتن از نرم‌افزار Excel، SPSS و آموس و با انتخاب روش‌های آماری مناسب، به تجزیه‌وتحلیل داده‌ها پرداخته شده است. با توجه به اینکه متغیرهای تحقیق رتبه‌ای هستند برای بررسی همبستگی میان زوج متغیرها از ضریب همبستگی اسپیرمن استفاده شده است. نتایج حاصله حاکی از آن است که تمام متغیرها در رضایت­مندی و تعهد مشتری به برند مؤثرند و با توجه به اینکه امروزه صنعت بیمه به‌طور فزاینده‌ای در حال رقابتی شدن است، یکی از استراتژی‌های مهم برای حفظ مزیت رقابتی، جذب مشتریان و ایجاد انگیزه وفاداری مشتریان به شرکت بیمه می‌باشد که تأثیر قابل‌ملاحظه‌ای بر عملکرد کسب‌وکار دارد.

کلیدواژه: برند، رضایت­مندی، تعهد مشتری، وفاداری مشتری، بازخرید.
فصل اول
کلیات پژوهش
مقدمه
حیات و بقای تمامی سازمان‌ها بالأخص سازمان‌های بیمه‌ای و به‌ خصوص در شرایطی که رقبایی قوی وارد بازار شده‌اند به رضایت بلندمدت مشتری بستگی دارد و توجه به برند^[۱] نزد مشتریان در این خصوص بسیار لازم به نظر می‌رسد (عطایی پور و کرایی، ۱۳۸۸). برند یک ابزار مهم است که به شکل‌گیری یک تصویر مثبت در ذهن مصرف‌کننده کمک می‌کند و متفاوت از محصولات رقیب است. ارزش واقعی در درون محصول یا خدمت وجود ندارد بلکه این ارزش در ذهن مشتریان بالقوه و بالفعل قرار دارد و برند است که این ارزش را در ذهن آن‌ ها تداعی می‌سازد.
در دنیای مادی‌گرای امروز، مصرف‌کنندگان به دنبال معنا بخشیدن به مصرف هستند. در این راستا برند است که یک داستان در مورد خریداران محصول نقل کرده، مصرف آن را در نردبان ارزش‌های ناملموس قرار می‌دهد و معنا و مفهوم را ایجاد می‌کند؛ بنابراین به‌طور شگفت‌انگیزی، تمام انواع سازمان‌ها و افراد تمایل دارند که به‌صورت یک برند مدیریت شوند (کاپفر،۲۰۰۸). یکی از عوامل تأثیرگذار بر رضایت مشتریان “نام تجاری” است. ازنظر مشتریان نام تجاری جزء مهمی از یک محصول محسوب می‌شود. تصویر یک نام تجاری در ذهن مشتریان و تداعی که مشتریان از آن دارند، برای بازاریابان بسیار مهم است (شفیعی،۱۳۸۶).
امروزه اهمیت نام تجاری در بخش خدمات افزایش قابل‌توجهی پیداکرده است و به‌عنوان یکی از دارایی‌ها و منابع اصلی شرکت‌های خدماتی نقش مهمی در استراتژی‌های بازاریابی خدمات بر عهده داشته است (لیم و آکاس،۲۰۰۱) و برندها تصمیم‌گیری درباره محصول را برای مشتریان ساده می‌سازند (مکراس و آنکلس،۲۰۰۴). اکثر شرکت‌ها و سازمان‌ها دریافته‌اند که برند یکی از بااهمیت‌ترین دارایی‌هاست (آکر،۱۹۹۶).
درواقع برند چیزی بیشتر از محصول است. آنچه یک محصول برند شده را از یک محصول بدون برند متمایز می‌کند و به آن ارزش می‌بخشد، مجموعه ادراکات و احساسات مشتری در مورد ویژگی‌ها و چگونگی عملکرد، دلیل وجودی و ویژگی درک شده از شرکت مرتبط با برند است (کلر،۲۰۰۸) و میانبری است برای برقراری ارتباط با بازار به‌وسیله داده‌ها (کومبر،۲۰۰۲).
در فصل نخست پژوهش حاضر، ابتدا به بیان مقدمه و پس‌ازآن به بیان مسئله و اهمیت و ضرورت پژوهش پرداخته خواهد شد. سپس اهداف، فرضیات و مدل مفهومی پژوهش بیان خواهد گردید و درنهایت استفاده‌ کنندگان از پژوهش، قلمرو زمانی، مکانی و موضوعی پژوهش، تعاریف مفهومی و عملیاتی واژه‌ها ارائه خواهد شد.
بیان مسئله
دنیای امروز تجارت در عصر فرا رقابتی قرار دارد، دورانی که در آن برندهای قوی بین‌المللی وارد عرصه‌های گوناگون تولیدشده‌اند و بقای شرکت‌های بزرگ از سوی رقبا با تهدید مواجه شده است. برای برخورد با این مسئله شرکت‌های نامدار باید ضمن ارزیابی وضعیت فعلی جایگاه برند خود و چگونگی درک مصرف‌کنندگان از آن، در پی حفظ و تقویت جایگاه خود و ارتقای آگاهی مصرف‌کنندگان از برند خود باشند (محمدیان و همکاران، ۱۳۸۹).
برند به‌عنوان یکی از ارکان بازی رقابتی امروز، عنصری است که باید به‌دقت تعریف، ایجاد و مدیریت گردد تا سازمان‌ها و شرکت‌ها بتوانند از طریق آن به ایجاد ارتباط بلندمدت، دوجانبه و سودآور با مشتریان دست یابند. افرادی که نسبت به یک محصول خاص وفادارند، وسیله‌ای برای کسب سهم بازار بیشتر می‌باشند. همچنین این افراد دارایی‌های نامشهود شرکت هستند. وفاداری^[۲] به علامت تجاری را می‌توان به‌عنوان میزانی که مشتری نسبت به یک علامت تجاری نگرش مثبت دارد، میزان پایبندی او به علامت تجاری مزبور و قصد ادامه خرید آن در آینده تعریف کرد. وفاداری به علامت تجاری مستقیماً متأثر از رضایت یا نارضایتی از آن در طول زمان و نیز کیفیت محصول می‌باشد؛ اما با تشدید رقابت در تجارت و تغییرات سریع تکنولوژیکی و نیز افزایش قدرت و حق انتخاب مشتریان، موفقیت از آن شرکت‌هایی خواهد بود که قادر باشند به نحو شایسته‌تری انتظارات و ارزش‌های موردنظر مشتریان را درک و شناسایی کرده و به نحو مطلوب به آن‌ ها پاسخ دهند (ونگ، ۲۰۰۷: ص ۱۷۱). تحقیقات نشان می‌دهد که هزینه نگهداری مشتری وفادار پنج‌تا ده برابر کمتر از هزینه جذب یک مشتری است (جوانمرد، ۱۳۸۸: ص ۲۳۰).
در تحقیق حاضر که در صنعت بیمه و در بین مشتریان شرکت‌های بیمه‌ایران استان کرمانشاه انجام شده است، بررسی عوامل مؤثر بر رضایتمندی^[۳] و تعهد مشتری به برند بر اساس نظریه هاتس یل دریم^[۴] موردبررسی و آزمون قرار گرفته است.
صنعت بیمه اشخاصی را که متحمل لطمه، زیان یا حادثه‌ی ناخواسته‌ای شده‌اند قادر می‌سازد که مشتریان پیامدهای این وقایع ناگوار را جبران کنند. خسارت‌هایی که به این قبیل افراد پرداخت می‌شود از پول‌هایی تأمین می‌شود که برای خرید بیمه‌نامه می‌پردازند و با پرداخت آن در جبران خسارت یکدیگر مشارکت می‌کنند. بیمه‌گران خطرهای احتمالی را به‌خوبی می‌شناسند و احتمال وقوع آن‌ ها را می‌دانند؛ بنابراین، می‌توانند میزان حق ­بیمه­هایی را که هر شخص باید بپردازد به نحوی محاسبه کنند که مبلغ جمع‌ آوری‌شده، برای جبران خسارت‌هایی که پیش خواهد آمد، کافی باشد.
بدیهی است که تنها تعدادی از آنان که خود را بیمه کرده‌اند نیاز به جبران خسارت از محل مبلغ جمع‌ آوری‌شده خواهند داشت. بر این اساس، مقدار حق بیمه‌ای مربوط به هر نفر متقاضی بیمه با توجه به دو عامل مهم محاسبه می‌شود: نخست، این‌که به‌طورکلی، احتمال بروز خسارت در آینده چقدر است و دوم، آن‌که احتمال وقوع حادثه برای بیمه‌گذار متقاضی بیمه بیشتر یا کمتر از میانگین احتمال خطر باشد. درواقع وظیفه‌ی «بیمه» فروش آرامش به بیمه‌گذار (مشتری) است.
اهمیت و ضرورت پژوهش
امروزه، عصر وفاداری است اعم از وفاداری مشتری، وفاداری کارکنان، وفاداری مدیریت، وفاداری به جامعه و اصول، آرمان‌ها و اعتقادات و … . تحقیقات بسیاری نشان داده‌اند که رضایتمندی به‌تنهایی، کلید نهایی موفقیت و سودآوری نیست. امروزه تنها مشتریانی که احساس تعهد نسبت به سازمان دارند برای سازمان به‌عنوان سرمایه‌هایی سودآور طولانی‌مدت به شمار می­روند (جی،۲۰۰۸).
اندیشمندان مختلف، تعاریف متعددی برای وفاداری ارائه کرده‌اند که این موضوع با توجه به مفهوم چندبعدی و پیچیده وفاداری قابل‌قبول است (سادرلند،۲۰۰۶).
معروف‌ترین تعریف قابل‌قبول برای وفاداری به تعریف یاکوبین و کینر (۱۹۷۳) برمی‌گردد که در آن وفاداری را به‌عنوان یک تعصب به برند و پاسخ رفتاری در طی زمان تعریف می‌کنند که در آن فرد یک برند خاص را نسبت به سایر برندها ترجیح داده و به‌صورت یک تعهد روانی در مورد آن تصمیم می‌گیرد (مولان و گیلمور،۲۰۰۸).
وفاداری، عامل مهمی در هر نوع از تصمیم‌گیری مدیریتی و تحلیل مالی است. نرخ برگشت مشتری (تمایل به استفاده مجدد از خدمات) جزء حیاتی در تحلیل ارزش دوره عمر و ابزاری برای فراهم کردن تصمیم‌گیری‌های کوتاه‌مدت است؛ بنابراین محاسبه سود هر مشتری برای سازمان بسیار مهم است، منتهی با توجه به فلسفه فعالیت نامحدود سازمان، بهتر است که این محاسبه در یک مفهوم بلندمدت موردتوجه قرار گیرد (هنری،۲۰۰۰).
صاحب‌نظران دانش بازاریابی، مزایای زیادی برای وفاداری و رضایتمندی مشتری شمرده که برخی از بارزترین آن‌ ها عبارت‌اند از: کاهش هزینه‌های جذب مشتریان جدید، کاهش حساسیت مشتریان به تغییرات و قیمت‌ها، منافع حاصل از ارزش طول عمر مشتری، عملکرد مثبت از طریق افزایش قدرت پیش‌بینی و افزایش موانع برای ورود رقبای جدید (جی،۲۰۰۸).
نتایج مطالعات صورت گرفته نشان از تأثیر ویژه شخصیت برند بر روی ادراکات مشتریان از کیفیت محصولات در کنار اثرگذاری اعتبار شرکت روی ادراکات مشتری و وفاداری است (سیدجوادین و همکاران،۱۳۸۹٫ (در این تحقیقات نشان داده‌شده که مشتریان، ایجاد ارتباط با برندها را طبیعی دریافته‌اند و آن‌ ها را با ویژگی‌های مختلف شخصیتی همچون درستکار، شاد، فریبا، یا محکم توصیف می‌نمایند (مایل و شنور،۲۰۱۰). تا جایی که کاپفرر معتقد است که یک برند قوی به شرکت این امکان را می‌دهد تا عملیات متمایزتری را نسبت به رقبا انجام دهد و به ارزش‌ها و شهرت برند خود بیفزاید) رز و هارادین،۲۰۱۰). مطالعات) نگیوین ولبلانس، ۲۰۰۱) نشان داد که درجه‌ی وفاداری مشتریان، زمانی که ادراک مشتریان از یک سازمان به‌شدت مطلوب است، به سمت بالا تمایل دارد) آنی سی موا، ۲۰۰۸). (بری،۲۰۰۰) نیز بیان داشته است ازآنجایی‌که ذهنیت ما بر اساس برند شکل می‌گیرد، بر اساس برند انتخاب می‌کنیم و درنهایت قضاوت ما نیز بر اساس برند است، پس در بسیاری از بازارها و کسب‌وکارهایی که به تکنولوژی تولید محصولات نیاز دارند، برند نقش اصلی ایفا می‌کند (جوانمرد و سلطان زاده، ۱۳۸۸).
با توجه به افزایش قدرت انتخاب مشتریان به دلیل وجود تعداد زیاد شرکت‌های فعال در صنعت بیمه اعم از دولتی و خصوصی، شناسایی عوامل مؤثر بر رضایتمندی و تعهد مشتریان به برند توسط این شرکت‌ها امری ضروری، مهم و اجتناب‌ناپذیر است.
اهداف پژوهش
هدف کلی
بررسی عوامل مؤثر بر رضایتمندی و تعهد مشتری به برند بر اساس نظریه هاتس یل دریم.
اهداف ویژه
شناخت سازه‌های تأثیرگذار عوامل مؤثر بر رضایتمندی و تعهد مشتری به برند بر اساس نظریه هاتس یل دریم.
اندازه‌گیری عوامل مؤثر بر رضایتمندی و تعهد مشتری به برند بر اساس نظریه هاتس یل دریم.
رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر رضایتمندی و تعهد مشتری به برند بر اساس نظریه هاتس یل دریم.
طراحی مدل عوامل مؤثر بر رضایتمندی و تعهد مشتری به برند بر اساس نظریه هاتس یل دریم.
هدف کاربردی
بررسی عوامل مؤثر بر رضایتمندی و تعهد مشتری به برند با توجه به ارزش کسب شده، سرمایه کسب شده و کیفیت کسب‌شده^[۵] مشتریان از شرکت‌های بیمه‌ایران استان کرمانشاه انجام خواهد گرفت.
فرضیات پژوهش
فرضیه اصلی
بین قابلیت‌های عوامل مؤثر بر رضایتمندی و تعهد مشتری به برند بر اساس نظریه هاتس یل دریم، تأثیر مثبت و معناداری وجود دارد.
فرضیات فرعی
ارزش کسب‌شده^[۶] بر رضایتمندی از برند^[۷]، تأثیر مثبت و معناداری دارد.
ارزش کسب‌شده بر تعهد به برند، تأثیر مثبت و معناداری دارد.
سرمایه کسب‌شده بر رضایتمندی از برند، تأثیر مثبت و معناداری دارد.

گلن اسرائیل، یونل بیولیو و گلن هریس(۲۰۰۱)، درپژوهشی با عنوان «ارتباط بین محیط فیزیکی مدرسه و سرمایه ی اجتماعی مدرسه و سطوح فعالیت های فیزیکی دانش آموزان» گزارش کردند که سرمایه ی اجتماعی مدرسه ممکن است عامل مهمی در افزایش فعالیت های فیزیکی دانش آموزان نسبت به محیط فیزیکی مدرسه باشد. یافته های این مطالعه می تواند به آگاهی از مداخله ی اهداف در افزایش سطوح فعالیت فیزیکی دانش آموزان کمک کند.
بریتن باتن، استیفن تری ست و یان جانسن(۲۰۰۳)، در پژوهشی با عنوان« ارتباط بین خصوصیات تسهیلات فیزیکی مدرسه، پیشرفت دانش آموزان و سطح رضایت شغلی معلمان» در یافتند که در بین مدارس شرکت کننده در این مطالعه هیچ ارتباط معناداری بین خصوصیات تسهیلات مدرسه و پیشرفت دانش آموزان وجود ندارد. همچنین ارتباطات محدودی بین کیفیت محیط فیزیکی مدرسه، رضایت شغلی معلمان و رفتار دانش آموزان وجود دارد. بیشترین ارتباط معنی دار بین رضایت والدین ورفتار دانش آموزان مشاهده شد. تنوع خصوصیات فیزیکی مدرسه ارتباط معنی داری را بر روی سلامت معلمان و دانش آموزان شان دادند. به طور کلی روزانه گزارش کمتری از بیماری معلمانی که در مدارس تمیز و با تهویه ی بهتر کار می کنند، ارائه می شود و همچنین دانش آموزان هم انگیزش بیشتری برای درس خواندن دارند. می توان نتیجه گرفت که بین خصوصیات فیزیکی مدرسه، سطح رضایت والدین، رفتار والدین و سلامت معلمان و دانش آموزان وجود دارد.

احمدی، سعادتمند و لیث صفار(۱۳۸۹)، پیرامون ارتباط ادرکات دانشجویان از فرهنگ سازمانی دانشگاه با پیشرفت تحصیلی آنان در دانشگاه آزاد اسلامی خوراسگان مطالعه ای انجام داده اند . بر اساس نتایج بدست آمده با ۹۵ درصد اطمینان می توان اذعان داشت که بین ادراک دانشجویان در بعد نگرش به تحصیل با پیشرفت تحصیلی آنان تفاوت معناداری وجود دارد .یعنی پیشرفت تحصیلی دانشجویان با نگرش مثبت به تحصیل و یادگیری، بیشتر است. همچنین بر اساس نتایج بدست آمده معلوم شد که بین ادراک دانشجویان در بعد فرایند آموزشی با پیشرفت تحصیلی آنان رابطه معنا داری وجود دارد. در این پژوهش مشخص شد که بین ادراک دانشجویان در بعد امکانات محیط دانشگاهی و پیشرفت تحصیلی رابطه معناداری وجود دارد. همچنین با بررسی داده های حاصل شده مشخص گردیدکه بین ادراک دانشجویان در بعد روابط انسانی با پیشرفت تحصیلی آنان رابطه معنا دار وجود دارد. در این پژوهش رابطه ادراک دانشجویان در بعد قوانین و ارتباطات شفاف با پیشرفت تحصیلی معنا دار بود. همچنین یافته ها حاکی از آن است که بین ادراک دانشجویان از ابعاد فرهنگ سازمانی با توجه به جنسیت و دوره تحصیلی تفاوت معنی دار وجود ندارد. علاوه براین نتایج نشان می دهد که بین جنسیت دانشجویان و پیشرفت تحصیلی آنان تفاوت معنا دار وجود دارد، یعنی دانشجویان دختر پیشرفت بهتری نسبت به دانشجویان پسر دارند. در نهایت می توان گفت که فرهنگ سازمانی دانشگاه به عنوان یکی از مهمترین نیروهای اساسی نقش مهمی در پیشرفت تحصیلی دانشجو ایفا می کند. بنابراین اگر از مقوله ی فرهنگ بهره کافی برد و نسبت به آن احساس مسئولیت نشان داد می تواند شاهد انعطافی برجسته در سطح پیشرفت تحصیلی دانشجویان بود که آنان را به سطحی فراتر از فضای همرنگی سوق می دهد.
۲-۳-۷. روابط سایر متغیرها با فرهنگ مدرسه و عناصر آن
ماهر(۱۹۹۰)، پژوهشی درباره «رابطه فرهنگ سازمانی با انگیزش و پیشرفت» انجام داد و نتیجه گرفت که فرهنگ سازمانی مدرسه روی انگیزش و پیشرفت تأثیر می گذارد. این پژوهش پنج بعد فرهنگ سازمانی را به ترتیب پیشرفت، قدرت، شناسایی، حس تعلق، احساس کلی بودن هدف در نظرگرفته است.
نو( ۲۰۱۲)، پژوهشی تحت عنوان«رابطه بین هوش هیجانی اصلی مدیر مدرسه، فرهنگ مدرسه و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان»در یک یافته مغایر به این نتیجه دست یافت که متغیرهای پیش بینی کننده ی هوش هیجانی و فرهنگ مدرسه، به طورقابل توجهی پیش بینی کننده ی پیشرفت تحصیلی دانش آموزان نیست.
عارفی و همکاران(۱۳۸۹)، در بررسی«رابطه عناصر و ابعاد فرهنگ مدرسه با انگیزه ی پیشرفت در دانش آموزان راهنمایی شهرستان مبارکه»به این نتیجه دست یافتند که ابعاد فرهنگ مدرسه می توانند انگیزه ی پیشرفت دانش آموزان را پیش بینی کند.
رجائیان(۱۳۸۷)، پژوهشی با عنوان«ادراکات دانش آموزان از فرهنگ مدرسه با پیشرفت تحصیلی آنان در دبیرستان های شهراصفهان»انجام داد. نتایج نشان داد که بین ادراکات دانش آموزان از فرهنگ مدرسه درابعاد نگرش به تحصیل و یادگیری، رفتارها و پیامدهای آموزشی یادگیری گروهی و محیط فیزیکی مدرسه، با پیشرفت تحصیلی آنان رابطه معنادار و مستقیم وجود دارد. اما بین ابعاد حمایت گروهی، رفتارها و نگرش های معطوف به والدین و پیشرفت تحصیلی رابطه معنادار به دست نیامد. درضمن نمرات دختران درابعاد نگرش به تحصیل و رفتارهای آموزشی و پیامدهای یادگیری و یادگیری گروهی به طور معناداری از پسران بیشتربود. درحالی که نمرات پسران در رفتارها و نگرش های معطوف به والدین به طور معناداری از دختران بیشتر بود. همچنین درابعاد یادگیری گروهی، رفتارها و نگرش های معطوف به معلمان و محیط فیزیکی برحسب رشته تحصیلی بین دانش آموزان تفاوت وجود داشت. همچنین دختران پیشرفت تحصیلی بیشتری نسبت به پسران داشتند.
جمع بندی
با توجه به ارتباط بین متغیرهای پژوهش و یافته های پژوهشگران گوناگون در زمینه پژوهش حاضر، این نتیجه حاصل شد: حسین چاری(۱۳۸۲)، گزارش کردکه تأثیر ابعاد فرهنگ مدرسه به عنوان یک کل، در مقایسه با ابعاد آن به عنوان متغیرهایی مجزّا، بر پیامدهای شناختی و رفتاری فرایند تحصیل بیشتربوده است. همچنین تأثیر فرهنگ مدرسه بر پیشرفت تحصیلی وخود تنظیمی دررفتارهای نوع دوستانه معنادار بود.گاه، یانگ و فرایزر(۱۹۹۵)، به این نتیجه دست یافتندکه بین دو متغیر فرهنگ مدرسه و پیشرفت در درس ریاضی رابطه مستقیم وجود دارد. رجائیان(۱۳۸۷)گزارش کردکه بین ادراکات دانش آموزان از فرهنگ مدرسه درابعاد نگرش به تحصیل و یادگیری، رفتارها و پیامدهای آموزشی یادگیری گروهی و محیط فیزیکی مدرسه، با پیشرفت تحصیلی آنان رابطه معنادار وجود دارد. دریسکول، هال کاسیس و سورنی(۲۰۰۱)، به این نتیجه رسیدند که کنترل ویژگی های جمعیتی دانش آموزان و عوامل محیطی از جمله کلاس و اندازه ی مدرسه و اندازه ی منطقه مدرسه مانع پیشرفت تحصیلی می شود که بیشترین اثر را بر روی عملکرد دانش آموزان مدرسه با اندازه ی متوسط دارد. سالفی و سعید(۲۰۰۷)، گزارش کردند که فرهنگ مدرسه در مدارس کوچک نسبت به مدارس بزرگتر و ضعیف به خوبی مورد توجه قرار می گیرد. این امر منجر می شود که اندازه ی مدرسه به طور مستقیم هم بر فرهنگ مدرسه و هم بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان اثر گذارد. فرهنگ و اعتماد، همکاری، جوّ و دیگر متغیر های حاکم بر مدرسه به طور مستقیم یا به طور غیر مستقیم بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان تأثیر می گذارد، ارتباط معنی داری بین اندازه ی مدرسه و فرهنگ مدرسه و بین اندازه ی مدرسه و موفقیت دانش آموزان وجود دارد. مدارس با اندازه ی کوچک در مقایسه با مدارس متوسط و بزرگ دارای فرهنگ مثبت تر و بهترند. این یافته برخلاف ادعای جونز و ازیف( ۲۰۱۱) است. آنها نشان دادند که بین اندازه ی مدرسه و پیشرفت تحصیلی در پایه های تحصیلی سوم و ششم رابطه وجود ندارد. همچنین، آنها گزارش کردندکه ارتباط آماری معنی داری بین اندازه ی مدرسه و موفقیت تحصیلی در پایه ی سوم در حوزه های خواندن و ریاضی وجود ندارد. با این وجود همبستگی معنی داری بین اندازه ی مدرسه و پیشرفت تحصیلی در حوزه ی نوشتن وجود دارد.
بوید، گراسمن، گیلفورد و ویکاف(۲۰۰۸)، میس(۲۰۰۸)، بیستکی(۲۰۱۰) و پراژ و بوش(۲۰۰۹)، در پژوهش هایی پیرامون نقش مدیر و معلم در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان نشان دادند که معلمان و مدیران نقش مؤثری در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان نشان دادند که معلمان و مدیران نقش مؤثری در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان ایفا می کنند.
دوتیر(۲۰۱۰)، ویلیامز و اولمن(۲۰۰۲)، با پژوهش هایی که در حیطه فرهنگ مدرسه انجام دادند. با این نتیجه دست یافتند که والدین با دخالت در فعالیت های مدرسه در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان نقش موثری دارند.
شارن و شان(۲۰۰۸)، آل آنزی(۲۰۰۲)، گلن هریس و بیولیو(۲۰۰۱)، باتن، تری ست، جانسن(۲۰۰۳) با پژوهش روی تأثیر تسهیلات فیزیکی مدرسه بر روی پیشرفت تحصیلی دانش آموزان، رابطه مثبت و معنی داری بین این دو متغیر پیدا کردند و به این نتیجه رسیدند که مدارس دارای تسهیلات فیزیکی خوب می تواند پیشرفت تحصیلی دانش آموزان را بالا ببرد.
۲-۴. مدل مفهومی پژوهش
تسهیلات فیزیکی مدرسه
دخالت والدین در فعالیت های مدرسه
روابط بین همکاران در مدرسه
سنجش کلاس درس
نقش آموزشی واداری مدیرومعاون
فرایند تدریس و یادگیری
فصل سوم
روش شناسی
۳-۱. مقدمه
در ابتدا به بررسی روش پژوهش و کم وکیف آن خواهیم پرداخت سپس به جامعه ی آماری می پردازیم، در گام بعدی به نمونه ی آماری، تعداد آن و روش نمونه گیری در این پژوهش پرداخته و در مرحله ی بعد ابزار گردآوری اطلاعات و روش اندازه گیری به تفصیل خواهیم پرداخت و همچنین به روایی و اعتبار ابزار پرداخته و در مرحله ی آخر روش های آماری و روش اجرای مورد استفاده در این پژوهش را بررسی خواهیم کرد.
۳-۲. موضوع پژوهش
رابطه فرهنگ مدرسه با پیشرفت تحصیلی دانش آموزان: نقش تعدیل کننده ی اندازه ی مدرسه.
۳-۳. روش پژوهش
پژوهش حاضر از نوع همبستگی است، در این مطالعه پژوهشگر بدون دستکاری متغیرها روابط همزمانی آنها را بررسی می کند .
۳-۴ .جامعه ی آماری
جامعه ی آماری در پژوهش حاضر شامل کلیه ی معلمان مدارس ابتدایی شاغل به کار در سال تحصیلی ۹۱-۹۲ در مدارس شهرستان اسفراین می باشد.که تعداد آنان۶۰۵ نفر می باشد .
۳-۵ . نمونه ی آماری و روش نمونه گیری
از جدول کرجسی و مورگان برای برآورد حجم نمونه استفاده شد. با توجه به حجم جامعه (۶۰۵N=) نمونه ای به اندازه ی ۲۲۰ نفر انتخاب شد. از روش نمونه گیری طبقه ای تصادفی برای انتخاب نمونه استفاده شد. روش نمونه گیری طبقه ای ، روشی است که به وسیله ی جداکردن اعضای جامعه به گروه های مجزا به نام طبقات و سپس انتخاب یک نمونه ی تصادفی ساده از هر طبقه، فراهم می آید. در این پژوهش از بین معلمان مدارس مقاطع ابتدایی، راهنمایی و دبیرستان، معلمان مقطع ابتدایی به عنوان جامعه مورد مطالعه انتخاب شدند. که از بین مدارس مقطع ابتدایی تعداد ۲۸ مدرسه و ازتعداد ۶۰۵ نفر معلم شاغل در این مدارس تعداد ۲۲۰ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند.
۳-۶. ابزاراندازه گیری(ابزارگردآوری اطلاعات)
برای جمع آوری اطلاعات از پرسشنامه ی فرهنگ مدرسه استفاده شد.
۳-۶-۱. پرسشنامه ی فرهنگ مدرسه
پرسشنامه ی فرهنگ مدرسه در سال۲۰۰۷ توسط سالفی و سعید ساخته شده است و در پاکستان اجراشد. شامل ۴۹ سؤال می باشد که دارای شش بعد فرایند تدریس و یادگیری(معلمان از هدف های مدرسه آگاهند)، نقش اداری-آموزشی مدیر و معاونان(مدیر/معاون، کارکنان را در مدرسه اداره می کند و اطلاعات مناسب را در اختیارآن ها قرار می دهد)، سنجش کلاس درس(اطلاعات مربوط به پیشرفت دانش آموزان توسط مدیر/معاون نظارت می شود)، ارتباط همکاران در مدرسه(معلمان ایده ها و مواد آموزشی را با یکدیگر به اشتراک می گذارند)، دخالت والدین در فعالیت های مدرسه (مشارکت والدین در فعالیت های مدرسه به رسمیت شناخته می شود) و تسهیلات فیزیکی موجود در مدرسه(ساختمان مدرسه نور کافی دارد و به طور مناسب تهویه می شود)، است. اعتبار کلی پرسشنامه اجرا شده در مدارس متوسطه پاکستان ۹۶/۰بوده است.
ابتدا پرسشنامه توسط پژوهشگران از انگلیسی به فارسی برگردانده شد. و پس از اطمینان از ترجمه درست پرسشنامه با ترجمه ی مجدد، بر روی یک نمونه ۳۰نفری به صورت مقدماتی اجرا شد. بعد از اصلاح تعدادی از گویه ها، مجدداً بر روی نمونه ی دیگری اجرا شد. ضرایب اعتبار هر خرده مقیاس و دامنه ی ضریب همبستگی اصلاح شده سوال- نمره کل در تمامی خرده مقیاس ها برای غربالگری مناسب بود. اعتبار پرسشنامه به تفکیک ابعاد برآورد شده است که عبارتست از: بعد فرایند تدریس و یادگیری مرکب از ۹سوال برای مؤلفه ی فرایند تدریس و یادگیری که شامل سؤال های ۱،۲،۳،۴،۵،۶،۷،۸،۹ می باشد، دارای اعتبار۷۱/۰، بعد نقش اداری - آموزشی مدیر و معاونان و سؤال های ۱۰،۱۱،۱۲،۱۳،۱۴،۱۵،۱۶،۱۷،۱۸،۱۹،۲۰،۲۱،۲۲ دارای اعتبار ۹۳/۰، بعد سنجش کلاس درس شامل سؤال های ۲۳،۲۴،۲۵،۲۶دارای اعتبار ۷۶/۰، بعد ارتباط همکاران شامل سؤال های۲۷،۲۸،۲۹،۳۰،۳۱،۳۲،۳۳،۳۴دارای اعتبار۹۲/۰، بعد دخالت والدین در فعالیت های مدرسه سؤال های ۳۵،۳۶،۳۷،۳۸،۳۹ دارای اعتبار ۷۸/۰، بعد تسهیلات فیزیکی مدرسه سؤال های۴۰،۴۱،۴۲،۴۳،۴۴،۴۵،۴۶،۴۷،۴۸،۴۹ دارای اعتبار۸۹/۰می باشد. هر گویه پرسشنامه در طیف لیکرت پنج درجه ای از ” کاملاً موافقم = ۵” تا “کاملاً مخالفم = ۱” درجه بندی شده است. هیچ سؤالی به صورت معکوس نمره گذاری نشده است.
۳-۶-۲. پیشرفت تحصیلی
برای سنجش پیشرفت تحصیلی دانش آموزان، نمرات آنها در هر درس جمع آوری و از نمرات آنها یک نمره ی کل محاسبه شد. این نمره ی کل، معدل نمرات کل دانش آموزانی را که در هر پایه تحصیل کرده اند را در بر میگیرد.
۳-۶-۳. اندازه ی مدرسه
در پژوهش حاضر برای تعیین اندازه ی مدرسه از تعداد دانش آموزان ثبت نام شده در مدرسه استفاده شد. مدارس از لحاظ اندازه به سه دسته، مدارس با اندازه ی کوچک، مدارس با اندازه ی متوسط و مدارس با اندازه ی بزرگ طبقه بندی شدند.
۳-۶-۱-۱. اعتبار و روایی ابزارگردآوری داده ها
جدول۱- ۳ . ضریب اعتبار مؤلفه های فرهنگ مدرسه

 

دامنه ضریب همبستگی اصلاح شده سؤال- نمره کل

ضریب اعتبار

مؤلفه های فرهنگ مدرسه